اسماعيل عليه السّلام طواف كرده باشد .
دوّم : اينكه بعد از فراغت از طواف و وارد شدن در واجب ديگرى مثل نماز طواف يا سعى ، شك كند در عدد شوطها ، به شرط اينكه يك طرف احتمال او هفت شوط باشد مثلا شك كند آيا هفت شوط بجا آورده يا كمتر يا بيشتر . ولى اگر از طواف منصرف شده ، و هنوز وارد واجب ديگرى نشده ، در عدد شوطها شك كند و احتمال نقيصه در ميان باشد ، صحّت طواف او خالى از اشكال نيست و احوط اعاده آن است .
سوّم : اينكه در آخر شوط باشد و يقين دارد كه هفت شوط كامل ، طواف كرده ولى نسبت به زياده شك كند و احتمال بدهد كه يك شوط يا بيشتر اضافه كرده باشد .
چهارم : كسى كه كثير الشّك و خارج از متعارف باشد ، و خوب است چنين شخصى ، ديگرى را وادار كند تا مراقب طواف او باشد ، و عدد شوطها را حفظ كند .
مسألهء 425 - در چند صورت ، شك در طواف موجب بطلان طواف است و بايد آن را از سر گيرد ، و جامع همه آنها اين است كه هفت شوط ، قطعى نشده باشد و احتمال نقيصه در بين باشد :
اول : اينكه همه اطراف احتمال ، كمتر از هفت باشد مثل اينكه شك بين سه و چهار يا چهار و پنج يا پنج و شش باشد .
دوم : اينكه پيش از فراغت از طواف ، بين هفت و كمتر شك كند .
سوّم : اينكه بين كمتر از هفت و بيشتر از هفت شك كند مثلا شك كند آيا شش شوط بجا آورده يا هشت شوط .
چهارم : اينكه بين هفت و كمتر و زيادتر شك كند و هنوز از طواف ، منصرف نشده باشد .
پنجم : اينكه پيش از رسيدن به حجرالاسود و تمام شدن
احكام و مناسك حج و عمره (فارسى) — صفحة 144
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٤٤