خود نگاه كند چنانكه اين حكم دربارهء نگاه هريك از مرد و زن به همجنس خود جارى است . « 19 »
صيد و ذباحه : رو به قبله بودن قسمت جلوى بدن حيوان ، هنگام ذبح ( - - ) ذبح ) يا نحر ( - - ) نحر ) واجب است . « 20 »
حيوان حلال گوشتى كه بهطور صحيح ذبح يا نحر شده گوشتش حلال و بدنش پاك است ؛ « 21 » ولى اگر حيوان حرام گوشتى - بجز سگ و خوك - ذبح شرعى شود ، گوشتش حرام ، ليكن به قول مشهور بدنش پاك است « 22 » ( - - ) تذكيه ) .
حدود : حدّ تازيانه - بجز سر ، صورت و عورت - بر تمام بدن مرد زناكار توزيع مىشود و بر يك عضو متمركز نمىشود . « 23 »
در كلمات فقها از واجباتى كه متعلّق آنها بدن انسان است ، مانند نماز ، به واجبات بدنى ( - - ) واجب بدنى ) - در مقابل واجبات مالى ( - - ) واجب مالى ) - تعبير شده است . « 24 »
بدنه
بدنه : شتر .
بدنه در اصل به معناى حيوان چاق و فربه آمده ليكن به لحاظ استعمال ، خاص است . در مفهوم خاصّ آن بين لغويان از دو جهت اختلاف شده است : نخست از اين جهت كه آيا بدنه تنها بر شتر ماده اطلاق مىشود يا شتر نر را نيز دربر مىگيرد ؟ و ديگر از اين جهت كه آيا بدنه بر گاو نيز اطلاق مىگردد يا نه ؟
گروهى تصريح بر تعميم از هر دو جهت كردهاند . البتّه اختلاف در جهت دوم به لحاظ فقهى ثمرهاى ندارد ؛ زيرا متبادر نزد عرف از بدنه ، شتر است نه گاو و همان مفهوم عرفى موضوع حكم فقهى است ؛ ليكن از جهت نخست ، در باب حج در
هامش
( 19 ) . 29 / 71
( 20 ) . مستمسك العروة 5 / 225 - 226
( 21 ) . توضيح المسائل مراجع 2 / 499 م 2583
( 22 ) . جواهر الكلام 36 / 199 - 201
( 23 ) . 41 / 361
( 24 ) . الحدائق الناضرة 22 / 435 .