را بيان كرده و روشن ساخته است ؛ چرا كه برخى از آن موارد را تصريح نموده و برخى ديگر را به سنّت ارجاع داده است ، آن جا كه به پيروى و فرمان برى از رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله امر كرده و فرموده است :
« وَما يَنْطِقُ عَنِ الْهَوى » ؛ « 1 »
او پيامبرى است كه از هوا و خواسته خويش سخن نمىگويد .
از طرفى ، به اجماع و اتّفاق نظر ترغيب و تشويق نموده است ، آن جا كه مىفرمايد :
« وَيَتَّبِعْ غَيْرَ سَبيلِ الْمُؤْمِنينَ » ؛ « 2 »
و چنين فردى از غير راه مؤمنان پيروى مىكند .
و از سوى ديگر رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله براى امّت خود ، پيروى از اصحاب و اقتدا به آثار آنان را پسنديده است ، آن جا كه مىفرمايد :
أصحابي كالنجوم بأيّهم اقتديتم اهتديتم ؛
اصحاب من به سان ستارگان هستند به هر كدام اقتدا كنيد ، هدايت خواهيد يافت .
در اين راستا امّت اسلامى كوشيدند و راههاى قياس و اجتهاد را پيمودند و سنّت ، اجماع ، قياس و اجتهاد به تبيين كتاب مستند شد و از
هامش
( 1 ) . سورهء نجم : آيهء 3
( 2 ) . سورهء نساء : آيهء 115