سان كه در مباحث مربوط به آن آمده است - بر سه قسم است :
1 . تواتر لفظى ؛
2 . تواتر اجمالى ؛
3 . تواتر معنوى .
با توجّه به اين كه گروهى از دانشمندان اهل سنّت حديث غدير را در كتابهايى كه به احاديث متواتر تعلق دارد ، نقل كردهاند ، روشن مىشود كه اين حديث - با همان متنى كه گذشت - داراى تواتر لفظى است كه خود نكته مهمّى است ؛ زيرا دانشمندان علم حديث و درايه اهل سنّت مىگويند كه تواترِ لفظى در احاديث نبوى جدّاً اندك است ، به گونهاى كه گفتهاند : فقط يك حديث متواتر لفظى داريم و آن گفتار پيامبر صلى اللَّه عليه وآله است كه مىفرمايد :
إنَّما الأعمالُ بالنيّات ؛
كردارها فقط در گرو نيتهاست .
گاهى به اين حديث ، حديث ديگرى نيز مىافزايند .
آنان مىگويند : احاديثى كه از پيامبر خدا صلى اللَّه عليه وآله رسيده گرچه متواترند ؛ ولى تواتر معنوى يا اجمالى دارند . البته اين سخن در بيشتر احاديثى كه بتوانيم به پيامبر اكرم صلى اللَّه عليه وآله به طور قطع و يقين نسبت دهيم جارى است ؛ ولى - هم چنان كه مشاهده مىشود و با
نگاهى به حديث غدير (فارسى) — صفحة 51
مساهمون: السيد علي الحسيني الميلاني
ص٥١