مصالحه در اختيار رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله قرار گرفته ، مِلك شخصى ايشان بوده و فدك نيز از اين قبيل است ؛ همچنان كه رازى به نقل از مفسّران بدان تصريح كرده است .
البتّه به اين مطلب در سخنان بسيارى ديگر از بزرگان اهل تسنن از جمله حديث نگاران و مغازى نويسانى مانند زُهْرى و ابن اسحاق - چنان كه از جوهرى نقل شده است - « 1 » و مورخان و جغرافى نويسان مانند ياقوت حموى تصريح شده است .
ياقوت حموى دربارهء فدك چنين مىنويسد :
در منطقه حجاز روستايى است كه از آن جا تا مدينه دو يا سه روز راه است . خداوند اين روستا را در سال هفتم بدون نبرد و به صورت فىء در اختيار پيامبرش قرار داد . اين ماجرا هنگامى بود كه پيامبر خدا صلى اللَّه عليه وآله به خيبر رفته و قلعههاى آن را فتح نمود . فقط سه قلعه باقى ماند تا آن كه حضرتش با محاصره كار را بر آنان سخت كرد .
آنان پيكى نزد رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله فرستادند و درخواست نمودند كه پيامبر صلى اللَّه عليه وآله آنها را به حال خودشان واگذارد تا سرزمين خود را ترك كنند . پيامبر صلى اللَّه عليه وآله نيز با آنان چنين رفتار كرد .
هامش
( 1 ) شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد : 16 / 210 .