است و همين است كه استوار كنندهء تسليم به خدا و رسول اوست .
[ 72 ] تسليم در برابر پيامبر ، همان امانت است و آن از بارزترين تجليات ارادهء بشرى است .
«
إِنَّا عَرَضْنَا الْأَمانَةَ عَلَى السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ الْجِبالِ فَأَبَيْنَ أَنْ يَحْمِلْنَها وَ أَشْفَقْنَ مِنْها
- ما اين امانت را بر آسمانها و زمين و كوهها عرضه داشتيم از تحمل آن سرباز زدند و از آن ترسيدند . » «
وَ حَمَلَهَا الْإِنْسانُ إِنَّهُ كانَ ظَلُوماً جَهُولًا
- ولى انسان آن را برداشت و به سبب ظلم و جهل خود در آن امانت خيانت مىورزيد . » ظلوم صيغهء مبالغه است از ظلم و جهول صيغهء مبالغه است از جهل . و اين اشاره بر آن دارد كه آن دو از صفات غريزى انسان و از طبيعت عدمى و ضعيف او هستند . و او مىتواند از طريق عمل صالح و صادق و آگاهى دايم / 403 و در نتيجه از راه اتصال به رسالت خدا و تسليم در برابر او و اولياء دين بر آنها فايق آيد و بر آنها غلبه يابد .
[ 73 ] اين آشكارترين مصاديق حمل امانت است كه سرنوشت انسان را معين مىكند هر كس در اين امانت خيانت ورزد - يعنى كفار و منافقان - كارشان به انكار و عذاب منجر شود و هر كس آن را مراعات كند به توبه و ثواب مىرسد .
«
لِيُعَذِّبَ اللَّهُ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ
- تا خدا مردان منافق و زنان منافق و مردان مشرك و زنان مشرك را عذاب كند . » به سبب خيانتشان و سرپيچى آنها از تسليم .
«
وَ يَتُوبَ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ
- توبهء مردان مؤمن و زنان مؤمن را بپذيرد . » زيرا مؤمن حقيقى زمانى كه به سبب غفلت يا جهل ، مرتكب گناه شود ، به زودى به مسير مستقيم خويش بازمىگردد و به درگاه خدا توبه مىكند .
«
وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحِيماً
- كه خدا آمرزنده و مهربان است . » جالب اين است كه اين سوره كه همه آيات عذاب و عقاب بود به غفران و