دربارهء غلو نيز بايد گفت : همه علماء آن را حرام مىدانند و هيچ اختلافى وجود ندارد . شيخ صدوق ، « 1 » شيخ طوسى و ديگر عالمان شيعى معتقدند كه بالا بردن پيامبر به بيش از آن چه است حرام و كفر است . مثلًا قائل به ربوبيت و يا ازلى بودن پيامبر شوند .
پس در كبراى قضيه كه غلو كفر است اختلافى نيست و اختلاف و محل بحث در صغراى قضيه است . از طرفى شيخ صدوق نفى سهو را غلو مىداند و از طرف ديگر ديگران غلو نمىدانند . اين همان بحث صغروى است كه چنين بحثى در موضوعات فراوان است .
قول تحقيقى و صحيح آن است كه نفى سهو از پيامبر غلو نمىباشد ، بلكه دليلهاى قطعى بر عدم سهو نبى دلالت دارد .
اكنون توجه به چند نكته ضرورى است :
1 . در مسائل اعتقادى مقلّد نيستيم ؛
2 . به صِرف بزرگى اشخاص نبايد موجب تبعيت از آنها شود ، چرا كه اشتباه كوچك شخص بزرگ ، بزرگ است ؛
3 . اختلاف در مصاديق و جزئيّات طبيعى است . البته بايد ضمن احترام و حفظ شأن بزرگان مكتب ، براى دستيابى به حقيقت كوشش نموده و واقعيت را به اثبات برسانيم .
هامش
( 1 ) . من لا يحضره الفقيه : 1 / 359 - 360 .