تفسير هدايت (فارسى) — صفحه 202

اولا : زيرا كه شناخت خدا در شناخت حقايق ديگر و مخصوصا در زمينه رسالت سهيم مىشود . / 217 ثانيا : بدان جهت كه كتاب آفريدگان نسخهء صامتى از كتاب ناطق خدا است كه بر فرستادگان او نازل شده است . شايد قرآن در هر سياق به آن آيت و نشانهء طبيعى اشاره داشته باشد كه همان نامها را كه آيات خدا بيان مىكند به ياد مىآورد . « أَمَّنْ خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ أَنْزَلَ لَكُمْ مِنَ السَّماءِ ماءً فَأَنْبَتْنا بِهِ حَدائِقَ ذاتَ بَهْجَةٍ ما كانَ لَكُمْ أَنْ تُنْبِتُوا شَجَرَها أَ إِلهٌ مَعَ اللَّهِ بَلْ هُمْ قَوْمٌ يَعْدِلُونَ - آيا آن كس كه آسمانها و زمين را آفريد ، و از آسمان براى شما آبى فرو فرستاد كه با آن باغهاى خوش منظر و خرم را رويانيديم و روياندن درخت آن از عهدهء شما بيرون بود ( شايسته است ) كه با او خداى ديگرى بوده باشد ؟ ، و ( آنان كه چنين شريكى را براى خدا قائل مىشوند ) آن كسانند كه از راه راست عدول كرده و از آن منحرف شده‌اند . » پاسخ گفتن به اين گونه پرسشها همه ما را به سوى خدا هدايت مىكند ، ولى افراد بشر بسيار از حق ، بدان جهت كه مخالف با هوا و هوسهاى ايشان است ، دورى مىگزينند . [ 61 ] « أَمَّنْ جَعَلَ الْأَرْضَ قَراراً - آيا آن كس كه زمين را قرارگاه ( انسان ) قرار داد . » از طريق قوهء جاذبه كه اگر آن نبود در فضاى بيكران شناور مىشديم . وَ جَعَلَ خِلالَها أَنْهاراً - و در جايجاى آن نهرها به وجود آورد . » كه انسان از آنها بهره‌مند مىشود و تمدن با آنها قوام و دوام پيدا مىكند . « وَ جَعَلَ لَها رَواسِيَ - و براى آن لنگرهايى قرار دارد . » مقصود كوه‌ها است كه وظيفهء آنها حفظ توازن زمين است . « وَ جَعَلَ بَيْنَ الْبَحْرَيْنِ حاجِزاً - و ميان دو دريا سدّى آفريد . » چه آبهايى كه از كوه‌ها سرازير مىشود و شيرين و گوارا است ، و در نزديكى