و هر نورى از اوست . آگاه باشيد كه او كسى است كه مغلوب نمىشود . آگاه باشيد كه او ولى خداوند بر روى زمين ، حاكم بر خلق خدا و امين سرّ و آشكار الهى است » . « 1 » 49 . امام صادق عليه السلام در تفسير اين آيه :
وَيَقُولُونَ لَوْلَآ أُنزِلَ عَلَيْهِ آيَةٌ مِن رَبّهِ فَقُلْ إِنَّما الْغَيْبُ للَّهِ فانتَظِرُوا إِنّى مَعَكُم مِنَ الْمُنتَظِرِينَ ؛ « 2 » « ( منكران ) مىگويند : چرا نشانهاى از جنب پروردگارش بر او نمىآيد ، بگو : غيب از آنِ خداست و منتظر بمانيد و من هم از منتظران هستم » .
فرمود : « غيب در اين آيه ، مقصود حضرت قائم عليه السلام است » . « 3 » احاديثى كه در كتب شيعه و اهل تسنن در بشارت به ظهور امام زمان عليه السلام و در بيان اوصاف و خصايص آن حضرت آمده ، بسيار است و ما جزئى از آنها را ذكر كرديم ، چرا كه جمع آورى همه آنها خارج از حد وسع و فرصت است و احاديثى كه در اين كتاب ذكر شده ، بر اين مطلب دلالت مىكند كه : تمام رواياتى كه در فصل اوّل درباره ائمه عليهم السلام ذكر شده ، دلالت بر اين مطلب دارد كه حضرت مهدى عليه السلام ، خاتم ، قائم و دوازدهمين آنهاست .
همچنين مشاهده كرديد كه در باب اوّل ، ابى داود اين احاديث را ابتداى كتاب " المهدى فى صحيحه " ، ج 2 ، ص 207 آورده كه نشاندهنده اين است كه ابى داود ، حضرت عليه السلام را جزء خلفاى دوازده گانه شمرده ، همانهايى كه رسول خدا صلى الله عليه و آله به آنها بشارت داده و الّا ذكر اين احاديث در كتاب " المهدى " مناسبتى نداشت .
هامش
( 1 ) . احتجاج ، ص 66 .
( 2 ) . سورهء يونس ، آيه 20 .
( 3 ) . ينابيع المودة ، ص 423 ؛ از المحجّه .