هيچ ايرادى ندارد تا وجود ايشان را نيز علت غائى بدانيم .
تفاوت علت غائى و علت فاعلى
س 34 : تفاوت علت غائى و علت فاعلى چيست ؟ و چرا درست نيست كه بگوئيم اهل بيت عليهم السلام علت غائى هستند ؟
ج : باسمه جلت اسمائه
علت فاعلى ، آن ذاتى است كه مستقيماً با اراده فعل همراه است كه همان علت نزديك ، بوده و وجود ، قدرت ، دانائى و ارادهاش در فاعليت فعل ( انجام فعل ) تأثير مستقيم دارد ؛ چنانچه محقق اصفهانى نيز همين تعريف را گفته است . اما علت غائى ، مقصودى است كه در پسِ فعل مىباشد .
با اين تعريف روشن مىشود كه تعبير از اهل بيت عليهم السلام به علت غائى خلقت ايرادى وارد نمىآورد زيرا برخى اخبار و احاديث همين را تصريح كرده است ، مانند اين حديث قدسى كه مىفرمايد :
« لَوْلاكَ لَما خَلَقْتُ الْافْلاكَ ، وَ لَوْ لا عَلِيّ لَما خَلَقْتُكَ ، وَ لَوْ لا فاطِمَةُ لَما خَلَقْتُكُما » .
« 1 »
فلسفهء وجود دشمنان معصومين عليهم السلام
س 35 : به استناد حديث شريف كساء : « من آسمان برافراشته را نيافريدم و زمين گسترده را خلق نكردم . . . مگر براى محبت اين پنج تن . . .
هامش
( 1 ) . « ( اى محمد ) اگر براى وجود تو نبود افلاك را نمىآفريدم و اگر براى وجود على نبود تو را نمىآفريدم و اگر براى وجود فاطمه نبود هر دوى شما را نمىآفريدم » ؛ شرح دعاى صباح ، خوئى ، ص 46 ؛ مطالب السؤول فى مناقب آل الرسول ، ص 57 . .