شب » است . در سخنى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم آمده است : « بهترين شما آنهايى هستند كه در سخن گفتن مؤدب بوده و گرسنگان را سير نموده و در حالى كه مردم خواب هستند نماز شب را به پا مىدارند . » « 1 » و در سخن ديگرى آمده است : « هر كه نماز شب را به پا دارد صورت ( و سيرتش ) در روز نيكو خواهد شد . » « 2 » با توجه به اين كه كارها و گرفتارىهاى زندگى روزانه ، انسان را به خود جلب كرده و قلب را از توجه كامل به سوى خداوند متعال باز مىدارد ، در نيمههاى شب و هنگام سحر كه غوغاى زندگى مادى فرو نشسته است و روح و جسم در پرتو مقدارى خواب از آرامش خوبى بهرهمند گشته ، حالت معنوى و نشاط خاصى به انسان دست مىدهد كه بىنظير است .
آرى در اين محيط آرام و لحظات تنهايى و به دور از هر گونه خودنمايى و تظاهر در اثر حضور قلب و توجه به حضرت حق در نماز و نيايش حالتى به انسان دست مىدهد كه فوقالعاده روحبخش و نشاطآور است ، به همين دليل دوستان و عاشقان خدا هميشه از عبادتهاى آخر شب براى تصفيه روح و تقويت ايمان و تكميل اخلاص خويش توان و نيرو مىگيرند .
هر گنج سعادت كه خدا داد به حافظ * از يُمنِ « 3 » دعاى شب و درس « 4 » سحرى بود « 5 »
هامش
( 1 ) - بحار الانوار ، ج 84 ، ص 142 و 143 ، حديث 14
( 2 ) - همان ، ص 148 ، حديث 22
( 3 ) - يُمنْ : بركت
( 4 ) - در برخى نسخهها به جاى كلمهء « درس » كلمهء « ورد » به معناى ذكر و دعا آمده است
( 5 ) - ديوان حافظ ، ص 211 ، سطر 10