رؤيت هلال و ثبوت اول ماه
[ 1109 ] سؤال 1 : اگر فقط در قسمت شرقى و يا فقط در قسمت غربى ايران ، رؤيت هلال رمضان يا شوال شود ، آيا براى تمام مناطق ايران حجّت و دليل است يا خير ؟
پاسخ : رؤيت هلال ماه رمضان و يا شوال ، اگر در شرق باشد ، براى همهء مناطق ايران حجّت است و اگر در غرب رؤيت شود ، براى مشرق حجّت نيست ، مگر اين كه قريب الافق باشند .
[ 1110 ] سؤال 2 : اگر در منطقهاى هلال ماه مبارك رمضان يا هلال شوال ثابت شود ، آيا براى كسانى كه در غرب اين منطقه واقع شدهاند ، هلال ثابت مىشود يا خير ؟
پاسخ : اگر در منطقهء غرب ثابت شود كه ماه ديده شده ، براى شرق آن منطقه ثابت نمىشود ، مگر اين كه افق هر دو منطقه نزديك به هم باشد و يا اين كه ثابت شود در افقِ شرق هم بوده ، اگر چه با چشم مسلّح ديده شود ، نه با چشم عادى و اگر در منطقهء شرق ديده و ثابت شود ، براى منطقهء غربى همان منطقه هم ثابت مىشود .
[ 1111 ] سؤال 3 : با وجود مراكز مهم رصدخانهاى و ژئوفيزيكى كه حلول ماه را ثابت مىكند ، آيا باز هم اثبات آن بايد از طريق رؤيت چشم غير مسلّح باشد ؟ آيا به لحاظ شرعى ، مانعى بر سر راه اثبات اين امر از طريق علوم جديد وجود دارد ؟
پاسخ : ملاك ، وجود هلال در افق منطقه است كه بارؤيت با چشم غير مسلّح يا