است . مثلًا شيخ طوسى دركتاب تبيان در تفسير آيه پنج احتمال داده است :
الف : مراد از عدم اتيان باطل آن است كه شبههاى به آن تعلّق نمىگيرد و تناقضى در آن راه نمىيابد . يعنى قرآن حق خالص است .
ب : قتاده و سدّى گفتهاند مراد خداوند آن است كه شيطان قدرت ندارد حقى را از آن كم كند و يا باطلى را به آن اضافه نمايد .
ج : مراد آن است چيزى كه قبل از قرآن و يا بعد از آن مبطل آن باشد وجود ندارد .
د : حسن ، گفته است مراد آن است كه باطل در اول آن يا آخر آن راه پيدا نمىكند .
ه : در اخبارى كه قرآن از گذشته يا آينده مىدهد ، باطلى راه پيدا نمىكند .
سيد مرتضى فرموده است :
بهترين تفسيرى كه براى اين آيه مىشود ياد كرد آن است كه كلامى كه شبيه قرآن باشد نبوده است و قرآن شباهتى به كتب متأخّره از خود ندارد و اين كتاب متّصل به كتب ماقبل نيست و كتب بعدى هم به او اتّصالى ندارند . يعنى كلامى است مستقل و قائم به خود و در نوع خود بىنظير و بر هر كلامى كه با آن مقايسه شود ، برترى دارد .
در جوب از شبهه گفته مىشود :
اوّلًا : برخى از اين تفاسير مانند آنچه كه از قتاده و سدّى نقل شده است ، مناسب با تفسير آيه به تحريف دارد .
ثانياً : فرض كه هيچ يك از مفسّرين آيه را به مسئله تحريف ، تفسير ننموده باشند ، لكن در محل خودش ثابت شده است كه يكى از اصول تفسير ، ظواهر كتاب شريف است و ظاهر آيه شريفه بر اين مطلب دلالت
دفاع از حريم قرآن (فارسى) — صفحة 45
مساهمون: الشيخ فاضل اللنكراني
ص٤٥