در اين سال مىتواند از درآمد سال آن را جبران كند ؟ و آيا حكم چيزهاى ديگر مانند گندم ، برنج و پول نقد چگونه است ؟
جواب : بلى ، مىتواند جبران كند . و در اين حكم فرقى بين طلا و پول نقد و گندم و غيره نيست .
سؤال 788 : شخصى داراى مقدارى پول است كه خمس آنها را سال قبل پرداخته است و در سال بعد مقدارى از آن را صرف كرده است ، آيا مىتواند آخر سال خمسى خود ، كسرى آن مال مخمّس را جبران كند ؟
جواب : بلى ، مىتواند جبران كند .
سؤال 789 : شخصى داراى دو نوع پول است ، يكى پولى كه خمس آن را قبلا پرداخته يا خمس به آن تعلّق نمىگيرد و ديگرى پولى كه از درآمد سال اوست ، اگر اين پولها با يكديگر مخلوط باشند ، آيا مىتواند با نيّت ، يكى از آنها را مشخص كند ؟ مثلا از پولى كه درآمد سال اوست در مؤونه صرف كند تا پول ديگر براى او باقى بماند . اگر پولهاى مذكور در بانك باشد چطور ؟
جواب : در فرض سؤال كه پولها با يكديگر مخلوط شدهاند به مجرّد نيت نمىتواند يكى را معين كند . بلكه بايد به حاكم شرع مراجعه كرده و مصالحه كند و در مورد بانك نيز حكم همين است . مگر اينكه در دو حساب جداگانه واريز شده باشند .
تصرف در مال متعلّق خمس
سؤال 790 : كسانى كه خمس بدهكارند و پرداخت نمىكنند ، وظيفه زن و فرزند آنها چيست ؟
جواب : اگر بدانند عين مال مورد ابتلاى ايشان متعلّق خمس است خوردن و تصرّف در آن قبل از اداى خمس جايز نيست . ولى مىتوانند با اذن حاكم شرع خمس آنچه را مصرف كردهاند بر ذمّه بگيرند و هر وقت توانستند پرداخت كنند . و اگر تعلّق خمس به عين مالى كه مورد ابتلاى آنها است مشكوك باشد تصرّف در آن جايز است . و در هر صورت با وجود شرايط امر به معروف لازم است ايشان را امر به معروف كنند .