پرش به محتوای اصلی

اصول فقه شيعه (فارسى) — صفحه 472

پدیدآورندگان:

ص۴۷۲
قربت در آنها معتبر است . در اينجا اشكال شده است كه آيا منشأ تعبّديت طهارات سه‌گانه چيست ؟ مستشكل مىگويد : در اينجا دو احتمال وجود دارد : احتمال اوّل : منشأ تعبّديت طهارات سه‌گانه ، همين وجوب غيرى متعلّق به آنها باشد . احتمال دوّم : يك امر نفسى استحبابى به اين طهارات سه‌گانه تعلّق گرفته باشد ، همان‌طور كه يك امر نفسى استحبابى به نماز شب تعلّق گرفته و عباديت آن را درست كرده است ، زيرا در عباديتْ لازم نيست كه امر امر وجوبى باشد . مستشكل مىگويد : هيچ‌يك از اين دو احتمال را نمىتوانيم بپذيريم ، زيرا : اگر بخواهيم عباديت طهارات سه‌گانه را از راه امر نفسى درست كنيم سه اشكال دارد : اوّلًا : برفرض كه بتوان امر نفسى را در مورد وضو و غسل جنابت پذيرفت « 1 » ولى در مورد تيمم نمىتوانيم وجود امر نفسى را بپذيريم درحالىكه از نظر فتاوى هيچ فرقى بين تيمم و وضو و غسل در مسألهء عباديت و قصد تقرّب وجود ندارد . ثانياً : چگونه مىتوان طهارات سه‌گانه را هم واجب غيرى دانست و هم مستحب نفسى ؟ مگر يك عنوان مىتواند دو حكم داشته باشد ، آن‌هم به اين صورت كه يكى استحباب با قيد نفسيت و ديگرى وجوب با قيد غيريت باشد ؟ به‌عبارت علمى : در شىء واحد ، به‌عنوان واحد ، چگونه دو حكم متغاير جمع مىشود ؟ دو حكمى كه هم در وجوب و استحباب تغاير دارند و هم در نفسيت و غيريت ؟ ثالثاً : اگر عباديت طهارات سه‌گانه را از راه امر نفسى استحبابى درست كنيد ،
پاورقی
( 1 ) - زيرا « الوضوء نور في كلّ حال » و در مورد وضوى تجديدى هم « الوضوء على الوضوء نور على نور » . البته تعبيرات در مورد غسل جنابت ، مانند تعبيرات باب وضو نيست .