سياستبازان و دروغپردازان ، مصون نماندْ ، به گونهاى كه اكنون ، دستيابى به ميراث علمى آنان ، نياز به تلاشهاى فراوان دارد .
با عنايت به آنچه گفتيم ، اينك به ارزشيابى احاديثى كه از اهل بيت عليهم السلام درباره مسائل پزشكى به ما رسيده مىپردازيم .
ارزيابى احاديث طبّى از نگاه شيخ صد و ق
بزرگِ محدّثان شيعه ، محمّد بن علىّ بن بابويه قمى ، معروف به صدوق رحمهالله حاديث طبّى را به گونهاى ارزيابى مىكند كه جز در موارد خاص ، نمىتوان به آنها اعتماد كرد . وى مىنويسد :
عقيده ما درباره اخبار و احاديثى كه درباره طب رسيده ، آن است كه اين احاديث ، بر چند گونهاند :
برخى از آنها با نظر به آب و هواى مكّه و مدينه گفته شدهاند و به كار بستن آنها در ديگر شرايط آب و هوايى ، درست نيست ؛
در برخى از آنها ، معصوم عليه السلام بر پايه آنچه از حال و طبع سؤال كننده مىدانسته ، پاسخ داده و از همان موضع ، فراتر نرفته است ؛ چه اين كه امام ، بيش از آن شخص به طبع وى آگاهى داشته است ؛
برخى از آنها را مخالفان ، با هدف زشت نماياندن چهره مذهب در نگاه مردم در ميان احاديث گنجاندهاند ؛
در برخى از آنها ، سهوى از راوى حديث ، سر زده است ؛
در برخى از آنها بخشى از حديث حفظشده و بخشى ديگر از آن ، فراموش شده است ؛
امّا آنچه درباره عسل روايت شده كه درمان هر دردى است ، روايتى است صحيح و معنايش نيز اين است كه عسل ، شفاى هر بيمارىاى است كه از بُرودت طبع برخيزد .