امام زمان كيست ؟ امام زمان در عصر محمّدى صلّى اللّه عليه و آله و سلّم انسان كاملى است كه جز در نبوّت تشريعى و ديگر مناصب مستأثرهء ختمى ، حائز ميراث خاتم به نحو اتمّ است و مشتمل بر علوم و احوال و مقامات او بطور اكمل است و با بدن عنصرى در عالم طبيعى و سلسلهء زمان موجود است ؛ چنان كه لقب شريف صاحب الزمان بدان مشعر است ، هر چند احكام نفس كليه الهيّهء وى بر احكام بدن طبيعى او قاهر و نشئه عنصرى او مقهور روح مجرّد كلى ولوى اوست و از وى به قائم و حجة اللّه و خليفة اللّه و قطب عالم امكان و واسطه فيض و به عناوين بسيار ديگر نيز تعبير مىشود .
اين چنين انسان كه نامش مىبرم * من ز وصفش تا قيامت قاصرم
چنين كسى در اين زمان ، سرّ آل محمّد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم امام مهدى هادى فاطمى هاشمى ابوالقاسم ( م ح م د ) نعم الخلف الصالح و درّ يك دانه امام حسن عسكرى عليه السّلام است .
إِنَّ هذا لَهُوَ حَقُّ الْيَقِينِ
.
الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي هَدانا لِهذا وَ ما كُنَّا لِنَهْتَدِيَ لَوْ لا أَنْ هَدانَا اللَّهُ
.
لزوم دو نوع بحث بر وجوب وجود حجت قائم عليه السّلام
در اين مقام دو نوع بحث لازم است ؛ يكى كلّى و ديگر شخصى . مقصود از كلّى اين كه ، براهين قطعى عقلى بر وجوب وجود حجتى قائم بطور دايم قائماند ، و به امتناع خلوّ عالم امكان از لزوم چنين واسطهء فيض الهى حاكماند كه الامام اصله قائم و نسله دائم .