معناى حيات و حيات باريتعالى ، معناى قيام بر امر و قيمومت خداوند متعال ، نفى اكراه در دين ، در مفهوم احسان و هدايت خداوند و ظلم و اضلال در رابطه با او .
آنگاه دو موضوع مهم اقتصادى ، انفاق و ربا مطرح و از ديدگاه قرآن و علم مورد ارزيابى قرار مىگيرد و با اين موضوع مباحث اين مجلد به پايان مىرسد .
جلد سوم
با آيات نخست سوره آل عمران كه 200 آيه دارد ، شروع مىشود و تا آيه 120 اين سوره ادامه مىيابد و با تفسير آن در 361 صفحه به پايان مىرسد .
مباحث كلى اين مجلد عبارت است از : معنى عذاب در قرآن و نيز بحثى تفصيلى در زمينه مسئله محكم و متشابه و تاويل در پنج فصل مطرح نموده و اين سه موضوع مهم قرآنى را به طور مشروح و مستدل و بىسابقه تحليل و تبيين مىنمايد .
نتايج مجموعه اين پنج فصل را در ده موضوع خلاصه مىكند و در ذيل اين مبحث معناى تفسير برأى را نيز كه يك بحث قرآنى و روائى است روشن مىكند .
آنگاه بحثهاى نسبتا كوتاهى درباره مسائلى چون رزق در قرآن ، معنى ملك و اعتبار و استناد آن و ساير امور اعتبارى