مطلب مهم كلامى نبود در ارزش كتابش كافى بود .
گويد : آيه دالّ است بر اين كه ارواح انسانها - يعنى نفوس ناطقه آنها - جواهر قائم بذات خوداند و مغاير با اين ابدان محسوساند و بعد از مرگ اين ابدان باقى و درّاكاند ، و جمهور صحابه و تابعين بر اين عقيدت بودند و آيات و سنن بدان ناطقاند .
20 . قوله سبحانه :
وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ
« 1 » .
اين كريمه نيز دلالت دارد بر اينكه انسان غير از اين هيكل محسوس عنصرى است ، بلكه بذات خود جوهر مدرك است و به خرابى اين بدن دنياوى فانى نمىشود ، و تألّم و التذاذ و ديگر ادراكاتش توقّف بر اين بدن جسمانى مادّى ندارد .
21 . قوله عزّ من قائل :
وَ لا تُجْزَوْنَ إِلَّا ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
« 2 » ؛
هَلْ يُجْزَوْنَ إِلَّا ما كانُوا يَعْمَلُونَ
« 3 » ؛ :
هَلْ ثُوِّبَ الْكُفَّارُ ما كانُوا يَفْعَلُونَ
« 4 » ، و مشابه اين آيات كريمه چند آيت ديگر نيز در قرآن حكيم آمده است .
خداى سبحان نفرموده است :
وَ لا تُجْزَوْنَ إِلَّا ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ ،
و يا بما كنتم تعملون ، و همچنين در دو آيه بعد آن ، و آيات مشابه آنها ؛ براى اين كه افاده فرمايد جزا نفس عمل است فافهم .
22 . قوله : تبارك و تعالى :
قالَ يا نُوحُ إِنَّهُ لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ إِنَّهُ عَمَلٌ غَيْرُ صالِحٍ
« 5 » . آيه كريمه انسان را نفس عملش معرّفي كرده است كه آن فرزند ناصالح ،
هامش
( 1 ) . سورهء آل عمران ، آيهء 175 .
( 2 ) . سورهء ياسين ، آيهء 55 .
( 3 ) . سورهء اعراف ، آيهء 147 .
( 4 ) . سورهء مطففين ، آخر سوره .
( 5 ) . سورهء هود ، آيهء 46 .