جهالت بماند و در تنگناى زندگى گرفتار گردد . ولى در روز قيامت نابينا محشور گردد و چون از سبب آن پرسد جواب شنود كه « آيا تو آيات خدا را فراموش نكردى ؟ » آرى ، امروز تو هم در زمرهء فراموش شدگان هستى .
اسراف كنندگان را كه به آيات خدا كافر مىشوند در دنيا عذاب شديد خواهد بود ، همانگونه كه خدا نسلهاى پيشين را هلاك نموده است . عذاب آخرت از عذاب دنيا سختتر و باقىتر خواهد بود .
خداى تعالى كفار را تا زمانى معين مهلت مىدهد و اگر اين مهلت نمىبود در حال آنان را به كفرشان بازخواست مىكرد .
شرح آيات :
[ 123 ]
قالَ اهْبِطا مِنْها جَمِيعاً بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ
گفت همگى از آنجا پايين رويد ، دشمنان يكديگر . » كسانى كه در بهشت بودند و فرمان شد كه از آنجا فرود آيند ، آدم و زنش بودند در آيهء نخست « اهبطا » به لفظ مثنى آورده و سپس كلمهء « جميعا » را افزوده . شايد ابليس را هم به آنها منضم كرده و در ذيل آيه هم مىگويد دشمنان يكديگر ، به صورت جمع ، زيرا آدم در زمين با زنش هرگز اختلافى نداشت بلكه در جوى آرام مىزيستند ، تا آن كه صاحب فرزندان شدند . بعضى فرزندان او به راه خير و صلاح رفتند و بعضى به سوى شر و فساد و از اين پس ميان فرزندانش اختلاف و دشمنى پديد آمد .
فَإِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِنِّي هُدىً فَمَنِ اتَّبَعَ هُدايَ فَلا يَضِلُّ وَ لا يَشْقى
اگر از جانب من شما را راهنمايى آمد ، هر كس از آن راهنماى من متابعت كند نه گمراه مىشود و نه تيره بخت . » / 250 ضلالت انحراف است و بدبختى ثمرهء آن . پس كسى كه از فرمانهاى پروردگارش متابعت كند ، اولا منحرف نمىشود ثانيا بدبخت نمىگردد ، زيرا در طريق صحيح گام برمىدارد كه او را به اهدافش نزديك مىكند . نيز ممكن است كه