ربانى است كه صورتى در زير دارد آنچه در بالاستى
وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ النَّشْأَةَ الْأُولى فَلَوْ لا تَذَكَّرُونَ
همانطور كه ثمر خلاصه شجر ، و كلمه موجز و مختصر شجره مفصل بالقوه است نطفه انسانى نيز نسبت به شجره كون اينچنين است اين آخرين مرحله سير نزولى صورت جميع موجودات است كه در عين حال اولين مرتبه و مرحله صعودى و عروجى كمالات انسانى است كه كم كم به اعداد معدات و فيض فياض على الاطلاق مظهر تام علم آدم الاسماء كلها و سلطان عالم ارضى و خليفه الله مى گردد .
به مثل نطفه انسانى كه زبده عالم و صفوت و لباب و خلاصه آنست آن چنان كه از ماست در مشك ، به زدن مشك زبده آن گرفته مىشود ، عالم همچو مشكى است كه از جنب و جوش و حركات حيرت آور آن زبده اى به نام نطفه انسانى حاصل مىشود كه آخر همه آنها و عصاره همه آنها است و در وى قواى عالم جمع است . همين نطفه آدمى كه در آخرين مرحله تنزل وجودى قرار گرفته است ، در اولين مرحله قوس صعودى است كه مشترك بين دو قوس نزول و صعود است ، يدبر الامر من السماء الى الارض ثم يعرج اليه .
گاه گاهى كه در طى تحول اطوار و تقلب حالات و تنوع او قائم ، نسائم نفحات رياض قدس از نشئات جان فزاى عالم انس ، مشام جان را معطر مى سازد ، لطائفى در كسوت الفاظ مكتسى مى گردد كه زمره اى از آنها به حليت تسميت الهى نامه متحلى گرديده است ، و طايفه اى از آنها به سمت نكات متسم . در الهى نامه آمده است :