پرش به محتوای اصلی

نصوص الحكم بر فصوص الحكم (فارسى) — صفحه 44

پدیدآورندگان:

ص۴۴

فص 8 [ در تنزيه حقيقت وجود يعنى حق تعالى از ماهيت نوعيه است ]

وجوب الوجود لاينقسم بالحمل على كثيرين مختلفين بالعدد ، والالكان معلولا . و هذا ايضا برهان على الدعوى الاولى . ترجمه : وجوب وجود ( يعنى حقيقت و ذات وجود كه وجوب ذاتى اوست ) به حمل بر افراد كثير مختلف بعدد منقسم نميشود ، و گرنه بايد معلول باشد و اين خود برهان بر دعواى نخستين نيز هست . بيان : اين فص در تنزيه حقيقت وجود از ماهيت نوعيه است . و در واقع اثبات توحيد حق تعالى بطريق تنزيه ذات وجود از ماهيت نوعيه است . قوله : وجوب الوجود ، يعنى وجوب الوجود بالذات به همان بيانى كه در فصل مقدم گفته ايم . تحرير فص اين كه ماهيت نوعيه به كثرت افرادش در خارج منقسم است ، زيرا افرادش در آن ماهيت مشترك اند و هر يك در وعاء خارج داراى عوارض مشخصه وجودى است كه بدان عوارض از يكديگر ممتازند . و در فص چهارم دانستى كه حمل ماهيت نوعيه در خارج بر افرادش كه همان اتحاد ماهيت با آنها در خارج است باقتضاى ذات ماهيت نيست بلكه از جانب غير ذات او است و نتيجه گرفتيم كه ماهيت محمول بر كثيرين يعنى ماهيت در خارج وجود يافته معلول علتى است كه غير ذات ماهيت است پس اگر حقيقت وجود كه وجوب ذاتى او است
نصوص الحكم بر فصوص الحكم (فارسى) — صفحه 44 | حسن حسن زاده آملى