مصالحه و دستگردان
معنى دستگردان در خمس و ثمرهى آن
3727 . معنى دستگردان در خمس چيست و ثمرهى آن چه مىباشد ؟
ج . دستگردان اين است كه حاكم شرع يا وكيل او با كسى كه خمس بدهكار است و توانايى دادن آن را به راحتى ندارد ، مقدار خمس را اخذ و اعطا مىكند و ثمرهى آن اين است كه خمس از عين به ذمّه منتقل مىشود و بدهكارِ خمس بعداً آن را - هر چند به تدريج - مىدهد .
معناى مصالحه
3728 . معناى مصالحه كردن در خمس را با يك مثال روشن فرماييد كه آيا مصالحه ، بخشيدن مقدارى از بدهى خمسى مكلَّف و پرداختكننده خمس است يا چيز ديگرى است ؟
ج . معناى مصالحه بخشيدن نيست ؛ بلكه در موردى است كه مقدار خمس معلوم نيست كه حاكم شرع در اينجا با شخص - مثلًا - مصالحه به نصف مىكند .
حكم مصالحه به كمتر از بدهى
3729 . آيا با فرض اشتغال ذمّه مكلّف به مبلغى خمس و تمكّن و توان پرداخت و اداى