با علم به اصل وجود حكم بين دو فرد يا بيشتر ، پس لازم است اتيان در صورت اول ( مشكوك در وجوب آن ) و اجتناب نمودن در صورت دوم ( مشكوك در حرمت آن يا احتمال حرمت آن ) و اين را شبهه محصوره بين وجوب و حرمت گويند . و اگر امر ، مشتبه در غير محصور باشد مانند متاع دزديده شده ، در يكى از مغازههاى شهر فروخته شود ، پس در اين صورت اجتناب لازم نيست و اين نوع شبهه را ، غير محصوره گويند .
س 1293 - لطفاً توضيح دهيد براى ما - جزاى خير دهد خدا شما را - مصاديق شبهه محصوره و غير محصوره را تا آنكه بوده باشد براى ما مانند قاعدهاى تطبيق دهيم موارد را بر آن ؟
ج - محصوره آن است كه جميع اطراف آن مورد ابتلا است و ممكن است مرتكب شدن هر يك از آن ، و غير محصوره آن است كه جميع اطراف آن مورد ابتلا نيست به طورى كه ممكن باشد مرتكب شدن هر يك از آن . واللَّه العالم .
س 1294 - در رسالهء شريفه منهاج جلد 1 صفحه 17 و 18 الفصل الرابع شبهه محصوره و غير محصوره كاملًا واضح نيست .
ج - ميزان همان است كه نوشتهايم و آن اينكه بعض محتملات آن به واسطه كثرت از مورد ابتلا خارج باشد .
س 1295 - آيا حكم حاكم شرعى نافذ است و اگر نافذ نباشد چگونه جمع مىگردد بين عدم نفوذ ، و بين گفتار شما ، كه حكم حاكم شرع جايز نيست نقض آن ، حتى براى مجتهد آخر ؟
ج - اين در مورد ترافع دو متخاصمين است و رجوع نمودن آنها در فيصله دادن به خصومتشان ، پس حكم نموده حاكم براى صاحب حق از آن دو ، پس جايز نيست
استفتائات (1381ش) (فارسى) — صفحة 406
مساهمون: السيد الخوئي
ص٤٠٦