آنها غير لهوى است .
ج - آلات موسيقى مختلف است بعضى از آنها لهوى است و جايز نيست استعمال آنها مطلقاً و نه فروش و خريد آن ، و بعضى از آنها غير لهوى است اشكال ندارد فروش و خريد آنها . و نوع ديگرى كه غير لهوى است مرجع وصف آن مربوط به اهل خبره از عرف است . و چنانچه سابقاً ذكر كرديم موسيقى حرام آن غناهايى است كه مناسب مجالس لهو و رقص است و استعمال براى آنها مىشود . و اما صداهاى غير لهوى حرام نيست چنانچه در تعزيهها استعمال مىگردد و امثال آن .
س 852 - در شناخت اينكه غنا يا موسيقى مناسب با مجلس لهو و لعب است به چه كسى بايد رجوع نمود و در صورت شك چه حكمى دارد ؟
ج - در شناختن آن بايد به عرف و مردم رجوع نمود و آنچه كه در آن شك دارد كه آيا حرام است يا نه پس حرام نيست .
س 853 - اگر انسان به موسيقى كه نفس به شنيدن آن اشتياق داشته باشد گوش دهد آيا اين گوش دادن حرام است ؟
ج - اگر موسيقى غير لهوى باشد گوش دادن به آن اشكالى ندارد .
س 854 - آيا يادگيرى موسيقى و سرودها جايز است ؟
ج - اگر آنچه كه ياد مىگيرد متعارف مجالس فسق و فجور باشد يادگيرى آن جايز نيست و اگر چه قصدش اين باشد كه آنچه ياد گرفته در مجالس فسق و فجور به كار نبرد و در غير لهو و لعب به كار ببرد يعنى اگر اصل موسيقى لهوى باشد اگر چه اين شخص آن را در لهو و لعب به كار نبرد يادگيرى و به كار بردن آن جايز نيست .
س 855 - سرودهاى مذهبى كه مشتمل بر موسيقى است و شنونده را به طرب نمىآورد آيا حرام است شنيدن و انشاى آن يا حرام نيست ؟
استفتائات (1381ش) (فارسى) — صفحة 255
مساهمون: السيد الخوئي
ص٢٥٥