علوم دينيه و ترويج احكام شرع به خارج شهر رفته و به شغل شريف خود اشتغال دارند ، بفرمائيد آيا اين منزلى كه اين آقا در شهر دارند متعلق خمس است يا نه ؟ و آيا فرق است بين اينكه ايشان به عنوان موقت در خارج شهر انجام وظيفه مىكنند و يا به عنوان دوام ؟ در صورتى كه در محل سكونت فعلى ( غير شهر ) ، منزل شخصى ملكى ندارند بلكه از منزل وقفى يا عاريه يا استيجارى استفاده مىنمايند .
ج - متعلق خمس نيست در جميع صور مذكوره .
س 475 - خانهاى كه قبلًا محل سكنى بوده و جزو مؤونه بوده است ولى در اثر ضيق محل ، يا امور اجتماعى ، صاحب آن ، محتاج به تعويض و تحصيل منزل بزرگتر شده است ، آيا مقدار قيمت منزل اول مورد خمس مىشود يا خير ؟
ج - به قيمت خريد آن منزل سابق خمس متعلق نمىشود ، بلى اگر گرانتر فروخت آن زيادى ، از ارباح سال فروش است كه اگر تا آخر سال صرف در مؤونه نشد خمس آن زيادى را ، يا هر چه از او مانده بايد بدهد . واللَّه العالم .
س 476 - و بر فرض فروش خانه اول و استثناى آن از وجوب خمس ، چنان كه ظاهر بعض مسائل توضيح است ، آيا لازم است ثمن آن خانه را در خانه دوم صرف كند يا مىتواند جزو سرمايه مخمس قرار داده و قيمت خانه دوم را از ارباح بين سال خريدارى كند ؟ و بر فرض مزبور آيا تمام قيمت خانه دوم مستثنى از وجوب است يا نه ؟
ج - بلى مىتواند قيمت سابق آن خانه را ضميمه سرمايه خود كند ، و اما حكم زيادى قيمت آن در جواب سابق گذشت . واللَّه العالم .
س 477 - اگر خانه اول محل سكنى و حاجت بود ، در طول چند سال قيمت آن ترقى كرده ، آيا اين ترقى قيمت نيز از خمس مستثنى است يا نه ؟
استفتائات (1381ش) (فارسى) — صفحة 148
مساهمون: السيد الخوئي
ص١٤٨