براى شما وعده گاهى قرار نخواهيم داد ؟ » روز قيامت نخواهد آمد ، در صورتى كه امروز آمد ، پس اكنون در چه حاليد ؟
رسول اللَّه ( ص ) دربارهء مردمان در روز محشر گفت : « پابرهنه و بىپوشش و ختنه ناكرده به محشر خواهند آمد ، و چون عايشه اين را شنيد گفت : چه بد ! آيا بعضى از آنان به ناديدنيهاى يكديگر از زنان و مردان نگاه مىكنند ؟ ! پس رسول ( ص ) گفت : هر كس را در آن روز كارى است كه وقت پرداختن به اين گونه كارها براى او باقى نمىماند » .
پس چشمهاى آنان دوختهء به هراسها و حوادث هراسانگيزى است كه در آن روز پيش مىآيد ، و همهء تفكر آنان به سرنوشت خودشان اختصاص پيدا مىكند .
[ 49 ]
وَ وُضِعَ الْكِتابُ فَتَرَى الْمُجْرِمِينَ مُشْفِقِينَ مِمَّا فِيهِ
- و كتاب و نامه ( در برابر هر كس ) نهاده شده ، پس مجرمان و گناهكاران را مىبينى كه به سبب كارهاشان سخت گرفتار ترس شدهاند . » از آن تعجب مىكنند كه : چگونه اين تفصيلهاى دقيق مادى و معنوى همه در آنها به ثبت رسيده است ، پس از ترس به لرزه درمىآيند ، چه گناهان خود را در آن نوشته مىبينند و خود را مسئول آنها مىيابند .
وَ يَقُولُونَ يا وَيْلَتَنا
- و مىگويند : واى بر ما ! » / 428 يعنى : بدبختى و هلاك نصيب ما خواهد بود .
ما لِهذَا الْكِتابِ لا يُغادِرُ صَغِيرَةً وَ لا كَبِيرَةً إِلَّا أَحْصاها
- اين كتاب را چه شده كه هيچ كوچك و بزرگى ( از اعمال ما ) نيست كه آن را از قلم انداخته باشد ! » هر كار بد و گناه ، هر خصلت يا حالت روانى در كتاب به ثبت رسيده ، و حتى نيتهاى قلبى و انديشههاى ذهنى به وضوح در برابر آنان قرار گرفته است .
وَ وَجَدُوا ما عَمِلُوا حاضِراً
- و هر چه كرده بودند همه را حاضر مىبينند . » در برابر خود ، و تنها اسم عمل نيست كه ثبت شده ، بلكه عمل به صورتى