وَ أَتَيْناكَ بِالْحَقِّ وَ إِنَّا لَصادِقُونَ - ما تو را خبر راست آوردهايم و ما راستگويانيم » . [ 65 ] سپس فرمان دادند كه حركت كند ، و هجرت نيكوكاران هشدار وقوع عذاب بر ديگران است . هجرت مخفيانه بود . شايد مىترسيدند كه مردم مانع هجرت باشند ، و مقرّر بود كه لوط پشت سر آنان حركت كند و مراقب آنها باشد تا كسى به جا نماند . فَأَسْرِ بِأَهْلِكَ بِقِطْعٍ مِنَ اللَّيْلِ - چون پاسى از شب بگذرد خاندان خود را بيرون ببر » . چنين پيداست كه تبليغ لوط تنها در خانوادهاش تأثير كرده بود و ساير مردم بر فساد خود بودند . وَ اتَّبِعْ أَدْبارَهُمْ - و خود از پى آنها رو » . پشت سر آنان حركت كن . اشاره به سختى هجرت است . وَ لا يَلْتَفِتْ مِنْكُمْ أَحَدٌ - و نبايد هيچ يك از شما به عقب بنگرد » . كسى به پشت سر خود نگاه نكند . / 476 وَ امْضُوا حَيْثُ تُؤْمَرُونَ - به هر جا كه فرمانتان دادهاند برويد » . به حركت خود ادامه بدهيد و شك نكنيد . هر پيامبرى كه هجرت مىكند روش او بايد چنين باشد : قوم خود را كه از آنان نوميد شده بى شفقت و دل سوزى ترك كند و گرايشى به مال و خويشاوندان كه در ميان ايشان باقى مىماند ، نداشته باشد . [ 66 ] فرمان خدا رسيد و خدا اين امر خطير را به لوط خبر داد يعنى اين كه قوم تباهكار به كلّى نابود خواهند شد . وَ قَضَيْنا إِلَيْهِ ذلِكَ الْأَمْرَ أَنَّ دابِرَ هؤُلاءِ مَقْطُوعٌ مُصْبِحِينَ - و براى او حادثه را حكايت كرديم كه چون صبح فرا رسد ريشهء آنها بركنده شود » . كسى از ايشان باقى نمىماند تا نسل آنان ادامه يابد ، حتّى زن لوط كه از تباهكاران بود ، همراه آنان هلاك شد ؛ وى به قوم لوط شفقت نشان داده و به
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 389
مساهمون: احمد آرام
ص٣٨٩