اعمال و مسائل مربوط به آن بهعنوان يك بحث علمى مطرح و مورد ارزيابى قرار گرفته كه از صفحه 118 تا صفحه 172 كتاب را به خود اختصاص داده است .
مباحث ديگر اين مجلّد كه جنبه قرآنى و علمى و اجتماعى و فلسفى دارد ، بدينقرار است :
معناى قلب در قرآن ، الفاظ علم و ادراك در قرآن ، شخصيت زن در اسلام و در امم غيرمتمدنه و ازدواج و طلاق و معناى سكينه ، تنازع بقا و انتخاب طبيعى ، معناى سلام ، معناى حيات و حيات بارى تعالى ، معناى قيام بر امر و قيمومت خداوند متعال ، نفى اكراه در دين ، در مفهوم احسان و هدايت خداوند و ظلم و اضلال در رابطه با او .
آنگاه دو موضوع مهم اقتصادى ، انفاق و ربا مطرح و از ديدگاه قرآن و علم مورد ارزيابى قرار مىگيرد و بااين موضوع مباحث اين مجلّد به پايان مىرسد .
* جلد سوم
با آيات نخست سورهء آل عمران كه 200 آيه دارد ، شروع مىشود و تا آيه 120 اين سوره ادامه مىيابد و با تفسير آن در 361 صفحه به پايان مىرسد .
مباحث كلى اين مجلّد عبارت است از : معنى عذاب در قرآن و نيز بحثى تفصيلى در زمينه مسأله محكم و متشابه و تأويل در پنج فصل مطرح نموده و اين سه موضوع مهم قرآنى را بهطور مشروح و مستدل و بىسابقه تحليل و تبيين مىنمايد .
نتايج مجموعه اين پنج فصل را در ده موضوع خلاصه مىكند و در ذيل اين