ذلِكَ كَفَّارَةُ أَيْمانِكُمْ إِذا حَلَفْتُمْ .
« ذلك » اشاره به طعام ، پوشش ، برده آزاد كردن ، و روزه گرفتن در صورت ناتوانى از انجام دادن كارهاى سهگانه است . بديهى است كه كفاره ، چنانكه پيشتر گفته شد ، در صورتى واجب است كه انسان سوگند بخورد و خلاف آن را انجام دهد .
وَ احْفَظُوا أَيْمانَكُمْ .
بيهوده سوگند مخوريد ؛ چراكه سوگند خوردن به خداوند ، حرمت و عظمت دارد . خدا مىگويد :
« وَ لا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمانِكُمْ » .
« 1 » در حديث آمده است : « پيامبر خدا ، موسى ، دستور داد كه به دروغ به خدا سوگند نخورند و من به شما دستور مىدهم كه نه به دروغ به خدا سوگند بخوريد و نه به راستى » .
كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آياتِهِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ .
رازى مىگويد : « معناى آيه آشكار است » . البتّه كه همينطور است ؛ لكن خداوند مىخواهد ما را از نعمت شناخت به احكام خود آگاه سازد تا احكام از روى شناخت از انسان صادر شود .
پاورقی
( 1 ) . بقره ( 2 ) آيهء 224 .