فقير نبوده چنانچه مالى را كه به او داده از بين نرفته باشد ، بايد پس بگيرد و به مستحق بدهد و اگر نتواند بگيرد بايد از مال خودش فطره را بدهد و اگر از بين رفته باشد ، در صورتى كه گيرندهء فطره مىدانسته « 1 » آنچه را گرفته فطره است ، بايد عوض آن را بدهد و اگر نمىدانسته ، دادن عوض بر او واجب نيست و انسان بايد دوباره فطره را بدهد .
مسأله 2031 - اگر كسى بگويد فقيرم ، نمىشود به او فطره داد ، مگر آن كه از گفتهء او اطمينان پيدا شود « 2 » يا انسان بداند كه قبلًا فقير بوده است .
مسائل متفرقه زكات فطره
مسأله 2032 - انسان بايد زكات فطره را به قصد قربت ؛ يعنى براى انجام فرمان خداوند عالم ، بدهد و موقعى كه آن را مىدهد ، نيت دادن فطره نمايد .
مسأله 2033 - اگر پيش از ماه رمضان فطره را بدهد صحيح نيست و احتياط واجب آن است كه در ماه رمضان هم فطره را ندهد . ولى اگر پيش از رمضان يا در ماه رمضان به فقير قرض بدهد و بعد از آن كه فطره بر او واجب شد ، طلب خود را بابت فطره حساب كند مانعى ندارد .
مسأله 2034 - گندم يا چيز ديگرى را كه براى فطره مىدهد ، بايد به جنس ديگر يا خاك مخلوط نباشد و چنانچه مخلوط باشد ، اگر خالص آن « 3 » به يك صاع كه تقريباً سه كيلو است برسد ، يا آنچه مخلوط شده به قدرى كم باشد كه قابل اعتنا نباشد اشكال ندارد .
هامش
( 1 ) - اگر او احتمال مىداده كه زكات است بعيد نيست عوض بر او واجب باشد .
( 2 ) - يا گمان پيدا كند از ظاهر حالش كه فقير است .
( 3 ) - اگر مقدار يك صاع مخلوط باشد به چيزى كه خالص كردن آن محتاج به خرج يا كار زايدبر متعارف باشد ، مثل اين كه يك صاع گندم مخلوط به چندين من خاك باشد دادن آن كفايت نمىكند .