البته تا آنجا كه ممكن است روزه مىگيرم از طرفى براى هر روز 60 نفر را نمىتوانم طعام يا پولش را بدهم بفرمائيد چه كنم تا دينم اداء شود ؟
ج
- اگر روى علم و عمد روزهها را نگرفتهايد علاوه بر قضا كفاره هم واجب است ولى زن اگر بچه شير مىدهد و روزه براى او يا بچهاش ضرر دارد مىتواند افطار كند و فقط روزه را قضا كند و كفاره ندارد « * » و دادن پول به جاى كفاره كفايت نمىكند .
س 80
- اگر كسى در يك خانوادهء مسلمان متولد شده باشد ولى به علّت نداشتن شناخت كافى از مسائل و گاهى هم به واسطهء بىتوجهى ، چند سالى عبادات خود ( نماز و روزه ) را بجا نياورده ، اكنون مىخواهد نماز و روزهها را قضا كند ، آيا بايد كفارهء روزههايى را كه نگرفته بدهد ؟
ج
- تمام نمازها و روزههاى فوت شده قضا دارد و روزه اگر عمدا و با توجه به حكم آن افطار شده علاوه بر قضا كفاره هم دارد ولى اگر جاهل به حكم بوده در حدّى كه احتمال وجوب هم نمىداده كفاره ساقط است
س 81
- اين جانب چند سالى روزه و نمازهاى خود را بجا نمىآوردم و سه سال از اين مدت را در مسافرت بودهام و چند روزى هم در ماه مبارك رمضان به سبب انجام دادن كار حرامى كه روزه را باطل مىكند ، روزهء خود را باطل كردهام ، خواهشمندم تكليف مرا روشن كنيد .
هامش
* يعنى لازم نيست كفارهء كسى را كه عمدا روزه نگرفته است بپردازد ؛ اگر چه كفّارهء مخصوص زنى كه به خاطر شير دادن ، روزه خود را نگرفته است ، در محلّ خود بيان شده است .