برده است تا آن حدى كه اين لياقت را داشته باشيم با عنايات او ، يا عنايت خودش را متنزل كرده است ، همان طورى كه قرآن را متنزل كرده است در ماه رمضان . قرآن نازلهاى است كه پس از عبور از حجابهاى نور ، وارد شده است در ماه مبارك رمضان ، آن هم بر قلب مبارك رسول خدا ، و از آن جا باز متنزل شده است تا رسيده است به آن جايى كه با زبان گفته مىشود ؛ حالا كيفيت نزول قرآن خود يك مسأله مهم است ، و كيفيت گرفتن قرآن از وحى الهى و از ملكى كه مأمور اين كار است ، آن هم يك بحث مهم است كه ما دستمان از آن كوتاه است . لكن آنى كه ما از خودمان اطلاع داريم ، ما مهمانهاى خوبى نيستيم براى خدا . اگر ميهمانهاى خدا از قبيل رسول خدا و ائمهء هدى هستند ، ما چه بگوييم . و آن ميزبانىاى كه از آنها مىكند ، دست ما از آن كوتاه است .
لكن ما متكى هستيم به لطف او ، و ما متكى هستيم به عنايات او . و ما در ماه رمضان هر چه قصور كرده باشيم ، تقصير كرده باشيم ، در اين روز مبارك از او عيدى مىخواهيم ؛ او به فضل خودش با ما رفتار كند ، نه به عدلش . اميدوارم كه خداوند اين ملت كه مهيا شده است براى اين كه خدمت كند به مسلمين و اسلام ، اين را توفيق بدهد كه بتواند از عهدهء اين خدمت بزرگ برآيد ، خدمت به اسلام و خدمت به بندگان خدا .
گرفتارى ملتها در چنگال قدرتها
بندگان خدا امروز گرفتارند در دست آنهايى كه بر آنها سرپرستى مىكنند غاصبانه . ملتها همه گرفتار چنگال اين قدرتها هستند كه خودشان را مصلح مىدانند ، صلاح جو مىدانند ، با اصلاح حرف مىزنند . چه بكنيم ما با اين وضعى كه در دنيا امروز هست ؟
وضعى كه قدرتهاى بزرگ دارند با بشر ، و بدتر از او ، وضع انفعالى كه حكومتها دارند .
مصيبت براى مسلمين اين است كه گرفتار يك همچو حكومتهايى هستند كه همهاش انفعالى ، وضع انفعالى دارند و براى عالم مصيبت اين است كه كسانى با ادعاى صلح دوستى و به ادعاى طرفدارى از تودهها به همهء مردم ظلم مىكنند . آنها كه خودشان را طرفدار حضرت مسيح جا زدند و ادعا مىكنند كه حضرت مسيح فرموده است كه : اگر چنانچه كسى به شما سيلى زد آن طرف صورتتان را بگيريد تا سيلى بزند ، گرچه اين دروغ