خداى تبارك و تعالى مىفرمايد ، بين خودشان شدت بود . خداوند مىفرمايد بين خودشان عطوفت است ، لكن در زمان اين دو نفر ، بين خودشان ؛ يعنى ، در وطنشان و بين ملتشان شدت و كوبندگى بود .
وقتى كه اين قواى ثلاث - انگلستان و شوروى و امريكا - از سرحدّات ما آمدند و هجوم كردند به ايران ، از قرارى كه گفتند ، يكى از صاحبمنصبهاى آن وقت گفته بود - يعنى ، رضا خان از او پرسيده بود - كه مقاومت چقدر بود . گفته بود : سه ساعت . آن هم دروغ گفته بود . بعد ، گفته بود : چرا اين جور شد ؟ گفته بود : اين هم مهم بود . اينها كه آمدند من خودم شاهد اين بودم از سرحدّات ، وقتى كه اين اجنبيها وارد شدند در تهران ، صاحب منصبها گذاشتند و فرار كردند ؛ يعنى ، تمام پادگانها را رها كردند . سربازها را من مىديدم كه توى كوچهها ، توى خيابان ، سرِخود دارند مىگردند و حتى چيزى هم كه بخورند نداشتند . يك شترى عبور مىكرد ، قافلهء شترهايى عبور مىكردند ، مثل اينكه خربزه بود ؛ اينها كه مىافتاد از رويشان ، اينها حمله مىكردند كه بخورند و صاحبمنصبهايشان بارهايشان را بستند و فرار كردند . اين وضع ما [ بود . ] نه ، خوب نمىتوانيم بيان كنيم مسائل را . اما اين اجمالى بود از ارتش آن روزى ما و همين طور شهربانىمان و همين طور ژاندارمرىمان . اينها به عكس آنكه در قرآن است ، « اشدّاء » بودند بر خود مردم . خدا مىفرمايد كه مؤمنين « اشدّاء » ند بر كفّار ، اينها اشدّاء بودند بر خوديها و آن اشخاصى كه در مملكت خودشان بود [ ند ] ، بر مسلمين .
رئوف بودن ارتش با مردم و كوبنده در مقابل اجانب
من باز اين ناراحتى كه برايم پيدا شد ، در ملاقاتى كه محمد رضا با يكى از رئيس جمهورهاى امريكا بود - گمان مىكنم جانسون بود - من آن تلخى در ذائقهام باز مثل اينكه هست ، كه مىديدم اين آدمى كه وقتى در ايران است با مردم آن طور رفتار مىكند ، آن طور سركوب مىكند مردم را ، آنجا جلوى ميز آن رئيس جمهور ايستاده بود و او عينكش را برداشته بود به او نگاه نمىكرد . از اين طرف ، نگاه مىكرد و اين مثل يك