مصاحبه [ با روزنامهء فرانسوى لوموند ( جمهورى اسلامى متكى به قانون اسلام است ) ]
زمان : 22 آبان 1357 / 12 ذى الحجه 1398
مكان : فرانسه ، نوفل لوشاتو
موضوع : جمهورى اسلامى متكى به قانون اسلام است
مصاحبهكننده : خبرنگار روزنامهء فرانسوى لوموند
سؤال : [ كشور ما ، كشور آزادى است و ما بسيار خوشحاليم كه حضرت عالى به فرانسه تشريف آوردهايد . حضرت آيت اللَّه دربارهء وضع ايران ، پس از توقيف دكتر سنجابى ، چه نظرى دارند ؟ ]
جواب : توقيف دكتر ، اسباب تحولى نمىشود . اين هم از دست و پاهايى است كه شاه مىزند به خيال اينكه دكتر را تسليم كند . و معلوم نيست كه كسى تسليم شاه بشود ، يا اشخاص محترمى تسليم شاه بشوند . « 1 » .
[ نظر حضرت عالى دربارهء احتمال مبارزهء مسلحانه چيست ؟ دو - سه روز پس از اين آقاى شريعتمدارى در اين باره گفتهاند هنوز تصميمى در اين باره گرفته نشده است ]
- ما اميدواريم قبل از اينكه نوبت به مبارزهء مسلحانه برسد ، مسائل به دلخواه ملت ختم شود . چنانچه يكوقت مقتضى شد . آن وقت تجديد نظر مىكنيم .
[ حضرت عالى مىفرماييد كه بايستى در ايران ، جمهورى اسلامى استقرار پيدا كند و اين براى ما فرانسوىها چندان مفهوم نيست . زيرا كه جمهورى مىتواند بدون پايهء مذهبى باشد . نظر شما چيست ؟ آيا جمهورى شما بر پايهء سوسياليسم است ؟ مشروطيت است ؟ بر انتخاباتى استوار است ؟ دموكراتيك است ؟ چگونه است ؟ ]
- اما جمهورى ، به همان معنايى است كه همه جا جمهورى است . لكن اين جمهورى بر يك قانون اساسىاى متكى است كه قانون اسلام است . اينكه ما جمهورى اسلامى مىگوييم براى اين است كه هم شرايط منتخب و هم احكامى كه در ايران جارى مىشود اينها بر اسلام متكى است ، لكن انتخاب با ملت است و طرز جمهورى هم همان جمهورى است كه همه جا هست
هامش
( 1 ) - آقاى كريم سنجابى پس از ديدار با امام خمينى در فرانسه و هنگام بازگشت به ايران توسط رژيم شاه بازداشت شد .