مصاحبه [ با روزنامهء انگليسى آبزرور دربارهء موضع ارتش و رژيم شاه ]
زمان : 20 آبان 1357 / 10 ذى الحجه 1398
مكان : پاريس ، نوفل لوشاتو
موضوع : موضع ارتش در برابر انقلاب - قانونى نبودن سلسلهء پهلوى
مصاحبهكننده : خبرنگار روزنامهء انگليسى ابزرور
سؤال : [ حضرت آيت اللَّه اخيراً فرمودهاند كه اميدوارند بدون نياز به جنگ مسلحانه مبارزات كنونى موفقيتآميز باشد و هنوز وقت آن نرسيده كه مردم اسلحه به دست بگيرند . آيا در جريانات اخير كه ارتش قدرت را در دست گرفته ، خطر يك جنگ داخلى افزايش پيدا نكرده ؟ يا اين خطر كاهش يافته است ؟ ]
جواب : اگر چه ارتش با شدت هر چه تمامتر وارد ميدان شده است ، لكن احتمال اين هست كه همين شدت عمل موجب نزديكى پيروزى ملت باشد . و با اين شدتها نمىشود يك ملت را كه همهء افرادش بپاخاستهاند ساكت كرد . و اميد فتح الآن بيشتر است .
[ چه اشتباهاتى شاه مرتكب شده كه بايد هر چه زودتر بر طرف شود ؟ ]
- اشتباهات شاه يكى دو تا نيست تا بتوانيم الآن ذكر كنيم . لكن در جملهء كلام اينكه از اول كه شاه روى كار آمده است و سلسلهء پهلوى به سلطنت رسيدهاند قانونى نبوده است و بر خلاف نص قانون اساسى بوده است و تا كنون هم هر چه كردهاند خيانت و جنايت بوده است . بنا بر اين آنها بايد بروند . شاه ما را به ورشكستگى سياسى ، اقتصادى ، فرهنگى و نظامى كشانده است . آيا هر يك از اينها كافى نيست كه ملت او را عزل كند ؟ ! .
[ موضع و نظر حضرت عالى در مورد مدرنيزه كردن كشور چيست ؟ ]
- اين مسألهاى است كه وقتى مملكت اسلامى تشكيل شد ، به دست كارشناسان بايد انجام شود . البته نه به اسمى كه شاه ادعا مىكند .
[ آيا مذاكرات شما با آقاى سنجابى به عنوان رهبر جبههء ملى موفقيتآميز بوده است ؟ ]
- مطالبى كه من گفتم آقاى دكتر سنجابى قبول كردند . و بنا بر اين بود كه اعلام كنند . لكن الآن ايشان هم بر اساس آنچه اطلاع رسيده ، گرفتار شدهاند « 1 »
هامش
( 1 ) - آقاى كريم سنجابى پس از ملاقات با امام خمينى در نوفل لوشاتو و بازگشت به كشور ، دستگير و زندانى شد .