پيش اهل معرفت اين كتاب شريف از حق تعالى به مبدئيّت جميع شئون ذاتيّه و صفاتيّه و فعليّه و به جميع تجليّات جماليّه و جلاليّه صادر شده ، و ديگر كتب سماويّه را اين مرتبت و منزلت نيست .
و اما عظمت آن به واسطهء محتويات و مقاصد و مطالب آن : پس آن ، عقد فصلى على حدّه بلكه فصول و ابوابى و رساله و كتابى جداگانه لازم دارد تا شمّهاى از آن در رشتهء بيان و تحرير در آيد . و ما به طريق اجمال در فصلى مستقلّ به كلّيّات آن اشاره مىكنيم ، و در آن فصل ان شاء اللّه اشاره به عظمت آن از حيث نتايج و ثمرات مىنمائيم .
و اما عظمت رسول وحى و واسطهء ايصال : پس آن ، جبرئيل امين و روح اعظم است كه پس از خروج رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم از جلباب بشريّت و توجّه دادن شطر قلب را به حضرت جبروت ، متّصل به آن روح اعظم شود . و آن يكى از اركان اربعهء دار تحقق ، بلكه اعظم اركان و اشرف انواع آن است ، چه كه آن ذات شريف نورانى ملك موكّل علم و حكمت و صاحب ارزاق معنويّه و اطعمهء روحانيّه است . و از كتاب خدا و احاديث شريفه تعظيم جبرئيل و تقدّم او بر ديگر ملائكه استفاده شود . « 280 » و اما عظمت مرسل إليه و متحمّل آن : پس آن ، قلب تقىّ نقىّ احمدى احدى جمعى محمّدى است كه حق تعالى به جميع شئون ذاتيّه و صفاتيّه و اسمائيّه و افعاليّه بر آن تجلّى نموده ، و داراى ختم نبوّت و ولايت مطلقه است ، و اكرم بريّه و اعظم خليقه و خلاصهء كون و جوهرهء وجود و عصارهء دار تحقّق و لبنهء اخيره و صاحب برزخيّت كبرى و خلافت عظمى است .
و اما حافظ و نگاهبان آن ، ذات مقدس حق جل جلاله است ، چنانچه
هامش
( 280 ) - ( شعراء - 193 ، نجم - 5 - 9 ، تكوير - 19 - 24 ) و بحار الانوار ، ج 56 ، ص 258 ، « كتاب السماء و العالم » ، « ابواب الملائكة » ، « باب آخر في وصف الملائكة المقربين » ، حديث 23 و 24 .