اين موفقيّت خود نعمت تازهاى براى من خواهد بود ، خداوند فرمود : اى موسى الآن حقّ شكر مرا ادا كردى ، چون مىدانى حقّ اين توفيق از ناحيهء من است » . « 1 »
بنده همان به كه زتقصير خويش * عذر به درگاه خدا آورد
ورنه سزاوار خداونديش * كس نتواند كه بجا آورد
ما نعمتهاى زيادى داريم كه هر كدام از آنها با دنيا برابرى مىكند ، اگر چشم يا عقل ما را بگيرند و تمام دنيا را بدهند ، راضى نيستيم . اين آبى كه سطح چشم قرار دارد اگر نباشد پلك روى چشم مىسايد و در مدّت كوتاهى چشم زخم مىشود ، امّا اين آب ، آن را نرم نگه مىدارد كه پلك بتواند به سادگى بالا و پايين رود .
اگر اين نعمتهاى بزرگ خدا را صحيح در مسيرش مصرف كنيم ، شكر عملى اوست ، و اگر وسيلهاى شد براى طغيان ، خودپرستى ، غرور ، غفلت ، بيگانگى و دورى از خدا اين عين ناسپاسى است .
حق همى گويد چه آوردى مرا * اندرين مهلت كه دادم من تو را
پنج حس را در كجا پالودهاى * گوهر ديده كجا فرسودهاى
امام صادق عليه السلام فرمود : « كمترين شكر اين است كه نعمت را از خدا بدانى ، بى آنكه قلب تو مشغول به آن نعمت شود ، و خدا را فراموش نكنى ، و همچنين راضى بودن به نعمت او و اينكه نعمت خدا را وسيلهء عصيان او قرار ندهى ، و دستورات او را با استفاده از نعمتهايش زير پا نگذارى » . « 2 »
و نيز فرمود : «
شُكْرُ النِّعْمَةِ اجتِنابِ المَحَارِم
؛ شكر نعمت آن است كه از گناهان پرهيز شود » . « 3 »
رواياتى دربارهء شكر نعمت :
1 . امام على عليه السلام در يكى از حكمتهاى خود مىفرمايد : «
اذا وَصَلَتْ الَيْكُم أَطْرافُ
هامش
( 1 ) اصول كافى ، ج 2 ، باب الشكر ، ح 27 .
( 2 ) سفينة البحار ، ج 1 ، ص 710 .
( 3 ) تفسير نورالثقلين ، ج 2 ، ص 529 .