آنها را به جان و دل بپذيريم به اميد وعدههاى الهى در آخرت و به عكس اگر در گناه ، لذّتى باشد از عواقب تلخ آن غافل نگرديم و كوتاه سخن اينكه هدف امام عليه السلام تشويق به طاعات و ترك گناهان است .
شبيه اين سخن ، تعبيرى است كه در خطبهء 174 نهجالبلاغه گذشت كه امام عليه السلام مىفرمايد :
« إِنَّ الْجَنَّةَ حُفَّتْ بِالْمَكَارِهِ وَإِنَّ النَّارَ حُفَّتْ بِالشَّهَوَاتِ ؛
بهشت در لابهلاى ناراحتىها پيچيده شده و دوزخ در لابهلاى شهوات » .
نيز در حكمت 376 مىفرمايد :
« إِنَّ الْحَقَّ ثَقِيلٌ مَرِيءٌ ، وَإِنَّ الْبَاطِلَ خَفِيفٌ وَبِيءٌ ؛
حق ، سنگين اما گوارا و باطل ، سبك و آسان ؛ اما بلاخيز و مرگآور است » .
حق گرچه ثقيل و سنگين است ولى عاقبتش گواراست . به عكس ، باطل كه در آغاز آسان و راحت است ؛ ولى در پايان ناگوار و خطرناك است .
البته آنچه امام عليه السلام در اينجا فرموده بيان حكم غالبى است و گرنه موارد استثنايى نيز وجود دارد كه انسان از انجام دادن حق لذت ببرد و از انجام دادن باطل ناراحت شود . حديث معروفى كه مىگويد : « مؤمن اوقات شبانهروز خود را به سه بخش تقسيم مىكند : بخشى براى عبادت و بندگى پروردگار و بخشى براى سامان دادن به وضع زندگى و در بخش ديگرى به لذات حلال مىپردازد تا نيرو و آرامش براى انجام وظايف پيدا كند » ، دليل روشنى بر اين استثناست .
در حالات انبيا و اولياى الهى به خصوص در آزمايشهاى سخت آنها ، شواهد زيادى بر اصل گفتار امام عليه السلام هست .
اگر حضرت يوسف عليه السلام تسليم خواستهء نامشروع زليخا مىشد براى او لذتبخش بود ؛ اما مرارت آخرت را به دنبال داشت و اينكه تسليم نشد و به سبب آن ، سالها در زندان ماند و مرارت زيادى را چشيد بر كسى پوشيده نيست ؛ اما حلاوت آخرت بلكه حلاوت دنيا را در پايان و بعد از مدتى به دنبال داشت .
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 80
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٨٠