جواب : آنچه در بالا نوشتهايد ، جزء خرافات است ، و هيچ اعتبارى ندارد .
توكّل بر خدا كنيد ، و به اين گونه مطالب اعتنا نكنيد .
سؤال 1601 - در يكى از نشريّات از قول جنابعالى ، كه با بررسى ريشهء تاريخى سيزده بدر ، آن را يك مراسم خرافى معرّفى كرده بوديد ، چنين آمده است :
« مراسم خرافى سيزده بدر را بررسى كردم ، سرچشمهاش از نظر تاريخى به اصحاب الرّس ، كه در قرآن به آن اشاره شده ، بر مىگردد . به حالات اصحاب الرّس در تفاسير اشاره شده ، و در يكى از شروح نهج البلاغه نيز داستان مفصّل آن را چنين يافتم : دوازده شهر يا آبادى بود ، كه هر شهر و آبادى به يكى از ماههاى سال خورشيدى ناميده شده بود ؛ آيين مردم آن شهرها بتپرستى بود . درختان صنوبر را پرستش مىكردند . زيرا صنوبر منبع درآمد خوبى براى آنها بود . روز اوّل سال ، همهء مردم از تمام دوازده شهر يا روستا در شهر فروردين جمع مىشدند ، و مراسم جشنى داشتند . فردا به شهر ارديبهشت مىرفتند ، و در آنجا مراسمى داشتند . روز سوّم به آبادى خرداد مىرفتند . . . ، تا به آبادى اسفند كه مىرسيد ، دوازده شهر تمام مىشد ؛ روز سيزدهم دسته جمعى از آباديها خارج شده ، به بيابانها مىرفتند ، و مراسم سيزده و جشن و پايكوبى و آلودگى به انواع مفاسد را در آنجا برگزار مىكردند .
بنابراين سيزده بدر سنّتى بوده كه از بتپرستان باقى مانده است ، همانطور كه مراسم شب چهارشنبه سورى ، كه احترامى براى آتش قائل مىشوند ، سنّتى از آتشپرستان است . » خواهشمند است صحّت و سقم اين مطلب را بيان فرماييد .
جواب : آنچه از ما نقل شده اجمالًا صحّت دارد .
سؤال 1602 - چند سالى است حركتى در برخى مساجد رواج يافته ، كه به نظر مىرسد ترويج نوعى خرافه باشد . ماجرا بدين قرار است كه در شب اوّل ماه ربيع الاوّل ، از حدود نيمه شب تا اذان صبح ، افرادى ( كه غالباً خانمها هستند ) با در دست داشتن شمع ، پشت درب مساجد تجمّع نموده ، و با كوبيدن درب مساجد به صورت آهسته ، و خواندن اذكارى ، توسّل جسته و حاجات خود را طلب مىنمايند . و اين حال تضرّع در هنگام اذان صبح به اوج خود مىرسد . كسانى كه به اين شيوه عمل
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 572
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٧٢