عقل مىگويد : « احتياط را در عمل به واجبات و ترك محرّمات ، ترك نكند » .
سؤال 1755 - من دبير دبيرستان هستم ؛ گاهى اتّفاق مىافتد كه در امتحان آخر سال دانشآموزى در درس من ، براى قبول شدن محتاج يك يا دو نمره مىشود ؛ امّا هنگامى كه ورقه او تجديد نظر مىكنم هيچ جايى براى اضافه كردن نمره به جوابهاى او وجود ندارد ، مگر اين كه خودم به جوابهاى ورقه او ، به ميزان نياز به آن نمره ، اضافه ، و در واقع به ورقه امتحانى او دست ببريم با توجّه به اين كه عمر انسان بسيار با ارزش است و بعضاً اين دانشآموزان از خانوادههاى فقير مىباشند و اگر مردود شوند ، اثرات منفى در آنها و زندگى آنها ايجاد مىشود و معلّم تشخيص مىدهد كه اگر اين ميزان نمره را به او بدهد ، نتيجه مثبتى در زندگى و روحيّات او دارد ، آيا اين كار جايز است ؟
جواب : چنانچه اين مقدار ارفاق در ميان دبيران متعهّد معمول باشد ، مانعى ندارد .
سؤال 1756 - استفاده شخصى از امكانات مدرسه ، صرفاً براى امور تحصيلى ، با اجازه مدير آموزشگاه چه حكمى دارد ؟ در صورت ضامن بودن آيا با پرداخت خسارت به بيت المال ، رفع ضمان مىشود ؟
جواب : هرگاه مسئول مدرسه ، طبق ضوابط اجازه دهد مانعى ندارد و همين اندازه كه بگويد طبق ضوابط است كافى مىباشد .
سؤال 1757 - حضرتعالى بارها بر سادهزيستى و پرهيز از تجمّلگرايى تأكيد نمودهايد ؛ ولى حتّى تجمّلكرها نيز خود را تجمّلگرا نمىدانند . وقتى از ايشان علّت را جويا مىشويم ، بحث عرف و شأن را پيش مىكشند . لطفاً بفرماييد : ملاك اصلى و مشهود اسراف و تجمّلگرايى چيست ؟
جواب : هر گونه هزينهاى كه زايد بر نيازهاى مشروع انسان باشد ، نوعى اسراف و تجمّلگرايى است ؛ البتّه شئون افراد ، مختلف است و براى تشخيص مصداق ،
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 533
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٣٣