توجه علما و دانشمندان و محدثان قرار گرفته و محل استناد و اعتماد محدثان ، در نگارش و تدوين كتب حديثى در دورههاى بعد از حيات مرحوم كلينى تاكنون بوده است .
نسخههاى خطى ، چاپهاى سنگى و سربى متعدد كافى همراه با ترجمهها ، شروح و حواشى بيانگر توجه خاص بزرگان اهل علم و تحقيق به اين مأخذ و منبع روايى است . در اين نوشتار ، كتاب كافى ، مختصر و گذرا در آيينه چند كتاب و پژوهش ، بررسى شده است .
1 . الشيخ الكلينى البغدادى و كتابه الكافى « الفروع » « 1 »
1 . 1 . اين كتاب 495 صفحهاى ، به عنوان پاياننامه دانشگاهى در مقطع كارشناسى ارشد دانشكده فقه دانشگاه كوفه به سال 1410 ق ، 1989 م ، 1368 ش ، ارائه شده و پژوهشگر محترم با استناد و استفاده از 249 مأخذ و مصدر ، پژوهشى جامع را در كتاب فروع كافى به انجام رسانيده است .
ساختار كتاب در يك مقدمه ، دو باب - هر باب در سه فصل و هر فصل شامل سه تا چهار مبحث - تنظيم و تبويب شده است .
مقدمهء كتاب توضيحاتى است كلى به ساختار ارائهء مطالب كتاب .
2 . 1 . در باب اول با عنوان « الشيخ الكلينى البغدادى و الحياة الفكرية فى عصره » موضوعات زير بررسى شده است :
- اوضاع سياسى ، فرهنگى و علمى رى و بغداد .
- شخصيت شيخ كلينى ، سرگذشتنامه مختصر .
- شخصيت علمى شيخ كلينى ، اساتيد ، شاگردان ، آثار و تأليفات ، جايگاه و منزلت علمى شيخ در بين علما .
در ذيل اساتيد شيخ ، به معرفى 12 نفر ، و در ذيل شاگردان ، به معرفى 23 نفر از بزرگان و دانشمندان پرداخته است .
هامش
( 1 ) . تأليف ثامر هاشم حبيب العميدى ، قم : مكتب الاعلام الاسلامى ، 1414 ق ، 1372 ش .