اسناد كافى نيز نشان مىدهد بسيارى از كسانى كه در طبقهء بعد از مشايخ كلينى قرار دارند از مؤلفان كتب حديثى بودهاند كه وى به واسطهء اساتيدش از آنها نقل كرده است ، همچون احمد بن محمد بن خالد برقى صاحب محاسن « 1 » كه كلينى از طريق عدّهاى از مشايخش از او نقل كرده است و بنابراين چنين كتابهايى را مىتوان جزو مصادر كافى به شمار آورد . « 2 »
تعداد احاديث « كافى » : بسيارى از محققان تعداد احاديث كافى را 16199 حديث دانستهاند ، « 3 » گرچه ارقام ديگرى همچون 16121 ، 15508 و . . . نيز در شمارش احاديث كافى ذكر شده است . « 4 » اين اختلافها عمدتاً نه به علت تفاوت نسخهها و روايات موجود در آنها ، بلكه مىتواند به جهات ذيل باشد :
1 . تعدد سندهاى ذكر شده براى يك متن و شمارهگذارى مستقل هر سند ؛ « 5 »
2 . احتساب احاديث تكرارى ؛
3 . وجود احاديث موقوف ( كه از غير معصوم يعنى اصحاب ائمه عليهم السلام نقل شده است ) ؛
4 . متعدد شمردن روايتى كه امام عليه السلام در يك مجلس به چند سؤال پاسخ دادهاند .
ساختار كتاب : تبويب و تنظيم احاديث در كتب روايى گونههاى مختلفى داشته
Footnote
( 1 ) . سماهيجى بحرانى ( 1135 ق ) در من لا يحضره النبيه دربارهء كتاب محاسن مىنويسد : و هو ابو الكافى و اكثرهمنه . كه بيانگر استفادهء زياد كلينى از اين كتاب است ( علوم الحديث ، ج 5 ، ص 233 به نقل از من لا يحضره النبيه فى شرح من لا يحضره الفقيه ) . علّامه مجلسى نيز در بحار با عبارت « و قد نقل عنه الكلينى » محاسن را يكى از منابع كافى برشمرده است ( بحار ، ج 1 ، ص 27 ) .
( 2 ) . در اين باره ر . ك : حسينى جلالى ، دراية الحديث ، ص 167 و 168 .
( 3 ) . لؤلؤ البحرين ، ص 394 ، به نقل برخى از اساتيدش .
( 4 ) . ارقام ديگرى كه ذكر شده است عبارتاند از :
16477 روايت ( سيد حسن صدر ، نهاية الدراية ، ص 546 ) ؛ 16121 روايت ( رجال بحرالعلوم ، ج 3 ، ص 331 ) ؛ 15508 روايت ( طبق شمارش عميدى در مجلهء علوم الحديث ، ش 1 ) ؛ 15176 روايت ( الكافى ، مقدمه دكتر محفوظ ، ص 28 ) .
( 5 ) . دكتر محفوظ در مقدمهء كافى همين عامل يعنى شمارش سندهاى متعدد يك روايت را علت اختلاف زياد آمار خود ( 15176 روايت ) با عدد مشهور ( 16199 روايت ) دانسته است ( الكافى ، مقدمه دكتر محفوظ ، ص 28 ) .