/ 343 و بار ديگر قرآن يادآورى مىكند كه هدف جنگ خود جنگ نيست ، بلكه فقط يك وسيلهء مرحلهاى است :
«
فَإِنِ انْتَهَوْا فَلا عُدْوانَ إِلَّا عَلَى الظَّالِمِينَ
- پس اگر پايان دادند ( پايان دهيد و بدانيد كه ) جنگ و تعدى تنها در برابر ستمكاران واجب است . »
چه وقت حرمتها حفظ مىشود ؟
[ 194 ] در اين جا يك پرسش باقى مىماند : چرا خدا به مسلمانان اجازه داد كه در كنار مسجد الحرام يا در ماه حرام كارزار كنند ، در صورتى كه اعراب جنگ را در آنها حرام مىدانستند ؟ مگر اسلام دين صلح و سلام نيست ؟
خدا به اين پرسش چنين پاسخ مىدهد :
«
الشَّهْرُ الْحَرامُ بِالشَّهْرِ الْحَرامِ وَ الْحُرُماتُ قِصاصٌ فَمَنِ اعْتَدى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدى عَلَيْكُمْ
- ماه حرام در برابر ماه حرام است ، و در حرمتها قصاص است ، پس هر كه بر شما تعدّى كرد ، به مثل آنچه بر شما تعدى كرده بر او تعدى كنيد . » حرمت ماه حرام فاصلهاى زمانى از آرامش را به اعراب مىبخشيد تا شايد اختلافات خود را به صورتى صلح آميز حل كنند ، ولى بعضى از آنان اين فرصت آرامش را براى افروختن آتش جنگ ميان مسلمانان مورد بهرهبردارى قرار مىدادند ، و به همين سبب خدا به امت امر كرد كه پاسخ آن متجاوزان را در ماههاى حرام بدهند . چه در شكستن حرمتها قصاص است ، و تا زمانى كه فرد حقوق ديگران را محترم بشمارد ، حقوق وى محفوظ مىماند ، اما اگر بر اين حقوق فردى تجاوز و تعدى شود ، واجب است كه حق را به زور از متعدى بگيرند ، و بدين گونه اين آيه افقهاى گستردهاى در تشريع جنايى به وجود آورد .
و بالطبع تا اين جا اعتدايى پيش از اعتداى متجاوز جايز نيست ، و قرآن دربارهء اين امر واجب تأكيد مىكند و در عين حال مهمترين قضيهاى را كه در بحث از مبارزه در اين جا اراده كرده است تحديد مىكند و مىگويد :