كنند و از ستمگرى بر بندگان خدا دورى گزينند . و اگر روزه به تقوى و پرهيزگارى نيانجامد ، چه سودى مىتواند داشته باشد ، به همانگونه كه اگر نماز از كار زشت و بد جلوگيرى نكند سودى ندارد . و به همين سبب قرآن پس از روزه به حرمت مال پرداخته و گفته است :
«
وَ لا تَأْكُلُوا أَمْوالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْباطِلِ
- و مالهاى خودتان را در ميان خود به باطل مخوريد . » در آن هنگام كه مال برادرت را به غصب صاحب شدهاى ، يا به خدعه و فريب ؛ يا از طريق تقلب در معامله كه باطل است ؛ و در آن صورت كه مال او را به قمار يا تجارت زيانبخش مالك شدهاى كه آن نيز باطل است ، و كسانى كه مالهاى مردم را به باطل مىخورند ، به احكام نيرومندان استناد مىكنند ، و در اين كار با ايشان شريكند . لذا خداوند مىفرمايد :
«
وَ تُدْلُوا بِها إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقاً مِنْ أَمْوالِ النَّاسِ بِالْإِثْمِ وَ أَنْتُمْ تَعْلَمُونَ
- و آن را نزد دادرسان و قضات نيندازيد تا اين كه مقدارى از مالهاى مردم را بر خلاف حق و به گناه بخوريد ، و حال اين كه شما مىدانيد . » [ 189 ] و خانه نيز همچون مال حرمت دارد ، بدان سان كه جايز نيست از ديوار خانهء كسى بالا روند و وارد خانهء او شوند . و به مناسبت ماه رمضان و ارتباط آن با ديدن هلال ، قرآن در آغاز بحث از روزه حكم آن را بيان كرد ، و سپس هشدار داد كه تنها اين براى معتقد بودن به ديندارى شخص كافى نيست ، و گفت :
هرگز . . . ملتزم بودن به واجبات اجتماعى مهمتر از ملتزم بودن به ظواهر دين است .
«
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْأَهِلَّةِ قُلْ هِيَ مَواقِيتُ لِلنَّاسِ وَ الْحَجِّ
- از تو دربارهء هلالهاى ماه مىپرسند ، بگو : اينها براى اندازهگيرى وقت جهت مردم و براى شناختن زمان حج است . » «
وَ لَيْسَ الْبِرُّ بِأَنْ تَأْتُوا الْبُيُوتَ مِنْ ظُهُورِها
- نيكى آن نيست كه از پشت بام به خانهها درآييد ، » / 337 و اين ، كار گروهى از جاهليان بود كه به پندار ايشان اين كار نشانهاى از