[ 122 ] بنى اسراييل كتاب را بدان صورت كه شايستهء خواندن بود مىخواندند ، و از همين روى خداى متعال آنان را بر جهانيان برترى بخشيد ؛ سپس آن را كنار گذاشته . و پايان كارشان به خوارى و مسكنت انجاميد . اكنون بر ايشان لازم است كه واقعيت پيشين خود را به ياد آورند و به آنچه سبب پيشرفت و برترى ايشان بود بازگردند . « يا بَنِي إِسْرائِيلَ اذْكُرُوا نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ - اى پسران اسراييل ، به ياد آوريد نعمتى را كه بر شما ارزانى داشتم . » از كتاب و پيامبرى كه برترى شما به سبب آنان بود ، « وَ أَنِّي فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعالَمِينَ - و اين كه شما را بر جهانيان برترى بخشيديم . » / 245 در پرتو اين دو عامل اساسى پيشرفت : قرآن و پيامبر . [ 123 ] « وَ اتَّقُوا يَوْماً لا تَجْزِي نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَيْئاً وَ لا يُقْبَلُ مِنْها عَدْلٌ وَ لا تَنْفَعُها شَفاعَةٌ وَ لا هُمْ يُنْصَرُونَ - و از روزى بترسيد كه از دست كسى براى كس ديگر چيزى ساخته نيست ، و بلا گردان و جانشين پذيرفته نمىشود ، و شفاعت و ميانجيگرى سودى ندارد ، و كسى به يارى ديگرى برنمىخيزد . » و اگر بنى اسراييل نعمت خدا يعنى رسالت را به ياد مىآوردند ، و از روز كيفر مىترسيدند ، به ريشههاى سهگانهء دين يعنى توحيد و نبوت و معاد توجه مىكردند و به مقتضاى آنها به عمل برمىخاستند . و اين ديدى كلى است كه قرآن كريم در پايان گفتار خود از فرزندان اسراييل آن را عرضه مىدارد تا بيان كند كه جوهر دين و جوهر تقدم و برترى امتها در ايمان به خدا و فرستادگان او و به روز بازگشت به او خلاصه مىشود . / 247 / 248 / 249 / 250 / 251
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 238
مساهمون: احمد آرام
ص٢٣٨
وَ إِذِ ابْتَلى إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لا