تاريخ قطعهء بالا معلوم نيست ولى از وقايع تاريخى حكايت فوق با مراجعه به منابع ديگر مىتوان آن را تعيين و ثابت كرد . بنابه گفتهء صاحب تاريخ جهانگشا « 1 » سختترين برخورد بين سلطان معز الدين محمد ( به شهاب الدين نيز موسوم است ) ( متوفى بسال 602 ه ) و سلطان علاء الدين محمد خوارزمشاه مربوط به سال 598 هجرى است و آخرين دورهء اين كشمكش كه سلطان غورى كاملا مغلوب شد و از خوارزم قطع اميد كرد و متوجه هندوستان شد به سال 602 ه بود كه كمى قبل از مرگ او است .
در تاريخ فرشته به يكى از اين حملات بدين طريق اشاره شده است « 2 » :
« و درين اثنا خبر شهادت محمد جربك [ خرنك ] حاكم مرو شنيده به استعداد تمام در سنهء 600 ستمائه به تسخير خوارزم رفت ، خوارزمشاه تاب مقاومت نياورده به خوارزم درآمد چون سلطان به خوارزم رسيد در كنار آبى كه از جيحون به طرف شرقى خوارزم خليجى كندهاند فرود آمد و چند روز جنگها واقع شده چندى از امراء غور به شهادت رسيدند » الخ
يورش سلطان غورى و دفاع ماهرانهء خوارزم كه در حكايت قبلى بدان اشاره شد بايد قبل از سال 600 اتفاق افتاده باشد . از اينجا نتيجه مىشود كه عوفى در حدود همين سال در خوارزم بوده است ، همچنانكه در ترتيب مراحل سفرش بايد گفت كه پس از ترك سمرقند به بخارا برگشته و از آنجا به خوارزم رفته است .
در خوارزم با مريد مشهور شيخ نجم الدين كبرا ، شيخ مجد الدين شرف بن المؤيد البغدادى خوارزمى ( متوفى در 606 ، 607 و يا 613 ، 616 هجرى ) ملاقات كرده است . در جوامع الحكايات از روابط خصوصى او با شهاب الدين ابو سعد بن عمر الخيوقى وكيل خاص سلطان علاء الدين محمد خوارزمشاه حكايت مىكند :
« جامع اين حكايات محمد عوفى مىگويد : وقتى شهاب الدين خيوقى كه
هامش
( 1 ) - تاريخ جهانگشا تصحيح و چاپ مرحوم قزوينى جلد دوم صفحه 54 سطر 15 و صفحه 58 سطرهاى 15 تا 20
( 2 ) - تاريخ فرشته چاپj . Briggsجلد اول صفحه 103