او سه منظومه در بحر رمل داشته باشد » . « 1 »
پاول هرن - مستشرق آلمانى - برآنست كه رودكى داستان سندباد را به نظم آورده است . اين نظر محقق مذكور در مقدمهاى كه به چاپ فرهنگ اسدى طوسى نوشته ، انعكاس يافته است . « 2 »
پاول هرن براى اثبات ادّعاى خويش در مورد اينكه رودكى سندبادنامه را به نظم آورده به نلدكه استناد كرده است . سعيد نفيسى نيز همين نظر را ابراز و تأييد كرده است .
همچنين دهخدا در لغتنامهء خود به استناد برخى از اشعار رودكى كه از فرهنگها گرد آورده و با تطبيق آنها با داستان سندباد حدس زده كه رودكى داستان مذكور را منظوم ساخته است . « 3 »
در صفحات 97 - 92 كتاب « اشعار ابو عبد الله رودكى » سى و شش بيت از رودكى آمده است كه آنها را از منظومهء سندباد او دانستهاند . « 4 »
برتلس معتقد است كه رودكى نظم داستان سندباد را از روى نسخهء فناروزى انجام داده است « 5 » درحالىكه اين نظر اشتباه است ، زيرا فناروزى ترجمهء خود را از پهلوى به فارسى درى در سال 339 ه انجام داده است « 6 » يعنى ده سال پس از وفات رودكى و شايد منبع رودكى در نظم اين داستان همان ترجمهء عربى يا منظومهء عربى ابان لاحقى بوده است . اكنون براى نمونه چند بيت رودكى و مناسبت آنها با حكايت سندباد نقل مىشود « 7 » :
آن گرنج و آن شكر برداشت پاك * و اندر آن دستار آن زن بست خاك
آن زن از دكان فرود آمد چو باد * پس فلرزنگش به دست اندر نهاد
هامش
( 1 ) . دربارهء كليله و دمنه ، محمد جعفر محجوب ، صص 134 - 133 .
( 2 ) . منظور لغت فرس اسدى طوسى است كه توسط پاول هرن در سال 1898 م . چاپ شده است و اين نظر در ص 11 آن آمده است .
( 3 ) . بحثى دربارهء سندبادنامهء منسوب به رودكى ، عبد القيوم ( قويم ) ، ص 88
( 4 ) . اشعار ابو عبد الله رودكى ، نشريات عرفان ، دوشنبه 1987 م .
( 5 ) . تاريخ ادبيات فارسى - تاجيكى ، ى . ا . برتلس ، ص 486 ( به زبان روسى )
( 6 ) . متن ، ص 19
( 7 ) . همچنين بنگريد به مقالهء رودكى و سندبادنامه ، منوچهر دبيرسياقى ، صص 223 - 218 و محيط زندگى و احوال و اشعار رودكى ، سعيد نفيسى ، 436 - 434