« 27 » عبداللَّه نعمه « 1 »
ملّامحسن فيض كاشاني محمّد بن مرتضى بن محمود از پيشوايان عرفان وحكمت والهيات وحديث واز شاگردان صدرالمتألّهين شيرازي در فلسفه وتصوّف ، وشاگرد سيّد ماجد بحرينى در فقه وحديث واز خاندان علم بود . از خانوادهى أو علما وفقهاى بسيارى برخاستند ، كشش خاصي به طريقهى عرفان وتصوّف داشت وطريقهى أو شبيه به طريقهى غزالى بود ومىشود گفت در تأليفات خود مطالب بسيارى را از غزالى اقتباس كرده است ودر تمجيد محيىالدين بن عربى مبالغه كرده است ، واز أو مطالب بسيارى نقل كرده وأو را به عنوان يكى از عرفا تعبير مىكند . گفتارهاى پوچ وفاسد وعقايد باطل بسيارى به أو نسبت دادهاند : همچنانكه نويسندگان شرح حال أو نوشتهاند كه از گفتارهاى أو بوى كفر استشمام مىشود . يكى از كساني كه بر أو حمله برده ، شيخ على نوادهى شهيد دوم عاملي است كه مطالب منكري را به أو نسبت داده وأو را تقبيح كرده است . چنانكه قمّى مىگويد : « در مورد أو اختلاف است ، جمعى أو را مدح وجمعى قدح كردهاند واين خود دليلي است بر
پاورقی
( 1 ) - كتاب فلاسفهء شيعه - عبداللَّه نعمه - ترجمه جعفر غضبان - ويراستار پرويز اتابكى - تهران - انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى - 1367 .