شايانى در روشن شدن ابعادى از تاريخ حديث شيعه در اين شهر و تاثير پذيرى اين مكتب از ديگر مكاتب حديثى شيعه و اثر گذارى آن بر ديگر حوزه هاى حديثى خواهد كرد . شيعيان بصره از همان دوران آغازين بناى بصره در اين شهر حضور داشتند ، ولى به دليل گرايش بيشتر مردم بصره به مذهب تسنن كه ريشه در عوامل تاريخى مانند جنگ جمل و خونخواهى عثمان داشت تا پايان حكومت اموى بيشتر تحت فشارهاى سياسى و غيره بوده و فعاليت حديثى مسنجمى نداشتند . در دوره امام صادق ( عليه السلام ) با انقراض حكومت اموى و با اوج گيرى فعاليت مكتب حديثى كوفه و ازدياد رفت و آمد راويان كوفى به بصره ، در نهايت ، مكتب حديثى بصره ، با اثر پذيرى از كوفه ، شكل مى گيرد . به دليل موقعيت خاص دوره امام صادق ( عليه السلام ) تعداد راويان بصره در آن دوره ، افزايش چشمگيرى پيدا مىكند . حضور سه تن از اصحاب اجماع ( فضيل بن يسار ، ابان بن عثمان و حماد بن عيسى ) در بصره ، توجه خاص به نقل روايات فقهى و تاليفات فقهى از بارز ترين مشخصه هاى اين مكتب در اين دوره به شمار مىرود . بعد از دوره امام صادق ( عليه السلام ) با گسترش فعاليت حديثى راويان شيعه بصره و تعامل روز افزون راويان كوفه و بصره به تدريج فعاليت آنان از حوزه فقهى ، وارد حوزه هاى غيرفقهى مىشود . و به تدريج در قرن سوم فعاليت حديثى آنان در زمينه تاريخ و ادبيات به اوج خود مى رسد . اما از قرن چهارم به بعد با ظهور و رشد مكتب رى و بغداد و تمركز فعاليت شيعيان در آن دو حوزه مكتب حديثى بصره افول پيدا مىكند . بر اساس گزارشهاى رجالى ، از ميان 218 راوى گزارش شده در حوزه بصره ، 64 راوى ، صاحب تأليف بودند كه نگارش هاى آنان ، بيشتر به فقه ، تاريخ و ادبيات و كمتر به كلام ، علوم قرآن و تفسير و علوم حديث مربوط مىشود . كوفه به دليلِ نزديكى به بصره بيشترين تأثير را بر مكتب بصره گذاشته است . از سوى ديگر با توجه به اهتمام فراوان شيخ كلينى و شيخ صدوق به نقل روايات راويان بصرى و در اختيار داشتن برخى تأليفات آنان به جرأت مى توان گفت كه در ميان حوزه هاى حديثى ديگر ، حوزه رى بيشترين اثر پذيرى را از مكتب حديثى بصره داشته است . فراوانى روايات فقهى ، گرايش خاص به نقل روايات معرفتى ، اهتمام به ادبيات و تاريخ نگارى از جمله ويژگىهاى شاخص اين مكتب حديثى به شمار مى رود . اين ويژگى هاى با قوت و ضعف در دوره هاى مختلف حيات اين مكتب ديده مىشود .
كليد واژه : مكتب حديثى ، بصره ، حديث ، راويان شيعى .
546 . بررسى منابع قدرت نرم جمهورى اسلامى ايران در عراق ( نوين )
رسول محمدى كهرويى
استاد راهنما : محمد حسين جمشيدى
استاد مشاور : محسن اسلامى
دانشكده علوم انسانى ، دانشگاه تربيت مدرس ، 1391 ؛ كارشناسى ارشد
چكيده : قدرت نرم يا چهره دوم قدرت ، پيامد مجموعه تغييرات حادث شدهاى است كه در دو دهه گذشته به موازات تحولات مهمى همچون جهانى شدن در عرصه سياست جهانى روى داده است . در اين نوع قدرت تاكيد بر جذب و اقناع طرف مقابل است . وقوع انقلاب اسلامى كشور ايران را در ميان ساير كشورها از جمله عراق صاحب منابع قدرت نرم متعدد و متنوعى ساخت كه عمدتا بر محوريت اسلام و آرمانهاى انقلابى بنيان گذاشته شدهاند .